Merkez Bankası para politikasında kont­rollü gevşeme adımı olarak yaklaşık bir yıllık sürdür­düğü indirimlerle politika faizi­ni önemli oranda düşürürken, bu dönemde bankalar tüketici­lere kullandırılan ihtiyaç kre­disi faizlerinde bunun üzerin­de; üretim kesimine açtığı ticari kredilerde ise bunun çok altında indirime gitti.

Arızi kesintilere rağmen Ara­lık 2024’ten bu yana süren in­dirimlerle politika faizinde toplam düşüş 12 puana ulaştı. Ancak bu düşüş, bankacılık sek­törünün kredi fiyatlamalarına aynı ölçüde yansımadı. Mev­duata verdikleri faizi, özellikle belli vadelerde politika faizin­dekinden de fazla düşüren ban­kaların, kredi faizlerindeki iniş­ler ise segmentlere göre farklı­lık arz etti. İhtiyaç kredisi faizi önemli oranda düşerken, kamu bankalarının etkisiyle ortala­mada zaten düşük olan taşıt ve konut kredisinin yanı sıra ticari kredi faizlerindeki düşüş de sı­nırlı kaldı. Bir yıllık sürecin ar­dından 2026’ya girerken kredi faizleri hala yüksek düzeylerde bulunuyor.

Ekonomiyi rasyonel zemi­ne oturtmak hedefiyle Haziran 2023’te iş başına gelen yeni eko­nomi yönetimi ilk adım olarak 23 Haziran’da politika faizini yüzde 8,5’ten yüzde 15’e çıkarmış, böy­lece fiilen başlayan parasal sıkı­laştırma dönemi başlamıştı. Söz konusu faiz kademeli artışlarla Mart 2024’te yüzde 50’ye kadar çıkarıldı ve Aralık 2024’e kadar bu düzeyde tutuldu.

Ekonomide yavaşlama işaret­leri ve sanayi ve diğer sektörler­den gelen yakınmalar üzerine Merkez Bankası aylar sonra ye­niden faiz indirimi süreci baş­lattı. 27 Aralık 2024 itibarıyla 250 baz puanla başlanan indi­rim süreci, 23 Ocak ve 6 Mart’ta­ki toplantılarda 250’şer baz pu­anlık indirimlerle devam etti ve politika faizi yüzde 42,50’ye ka­dar indirildi. Ancak 19 Mart’ta başlayan siyasilere yönelik yar­gı operasyonları ve nisan başın­da ABD’nin açıkladığı rakip ül­kelere fahiş oranlar içeren sürp­riz yeni gümrük tarifesinin yol açtığı belirsizlik ve türbülans üzerine indirim süreci........

© Dünya