menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Kızıl Îcâz Dersleri-5

27 0
16.09.2026

HAMD İLE FİKİR ARASINDAKİ MÜNASEBET

Besmele üzerindeki ince işaretlerden sonra, Abdurrahman el-Ahdarî’nin es-Süllemü’l-Münevrak metni hamdeleye geçiyor:

الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِي قَدْ أَخْرَجَا

نَتَائِجَ الْفِكْرِ لِأَرْبَابِ الْحِجَا

Yaklaşık mânası:

“Hamd, akıl sahipleri için fikrin neticelerini ortaya çıkaran Allah’a mahsustur.”

Burada dikkatimizi çeken ilk husus şudur: Mantık kitabının başında Allah’a hamd edilirken, hamdin sebebi insanın düşünebilmesi ve düşüncesinden netice çıkarabilmesi ile irtibatlandırılıyor.

“NETÂİCÜ’L-FİKR” NEDİR?

نَتَائِجَ الْفِكْرِ — netâicü’l-fikr, “fikrin neticeleri” demektir.

İnsan yalnızca zihninde birtakım bilgiler taşımaz. Bildiklerini belli bir tertibe koyar, aralarında münasebet kurar ve daha önce açıkça bilmediği yeni bir neticeye ulaşır.

İşte mantığın temel vazifelerinden biri, bu fikrî yürüyüşün doğru yapılmasına yardımcı olmaktır.

Fakat burada çok mühim bir nokta vardır:

Fikrin çalışması insana ait olmakla beraber, hakikatin ortaya çıkması yalnız........

© Risale Haber