GELENEKSEL VE MODERN DİNDARLIK: SORUNLAR VE ARAYIŞLAR

Geleneksel ve modern dindarlık, günümüzün din anlayışında öne çıkan iki önemli yaklaşımı ifade etmektedir. Daha açık bir ifadeyle geleneksel dindarlık anlayışının, dinî mirasın ve geleneğin korunmasına ve aktarılmasına ağırlık verdiği; buna karşılık modern dindarlığın ise geleneksel yorumları ve düşünceleri sorgulamaya, dinî anlayış ve yaşayışta bireysel farkındalığa ve bilinçlenmeye daha fazla önem verdiği görülmektedir. Ancak burada geleneksel ve modern dindarlık, bütün dindarları kesin sınırlarla birbirinden ayıran iki ayrı kategori olarak değil, dinî anlayış ve yaşayışta öne çıkan iki farklı eğilim olarak ele alınmaktadır.

Bu bağlamda geleneksel dindarlık anlayışına sahip insanların dinî bilgilerini çoğu zaman kitaplardan veya akademik çalışmalardan değil; anne-babalardan, dedelerden, mahalle imamlarından ve içinde yaşadıkları kültür çevrelerinden edindikleri bilinmektedir.

Bu nedenle geleneksel dindarlık anlayışında dinî bayramların, kandil gecelerinin, cami kültürünün, aile içi din eğitiminin, yardımlaşma ve paylaşmanın, komşuluk ilişkilerinin ve dinî merasimlerin önemli bir değer taşıdığı görülmektedir. Dolayısıyla bu kültürün, dinî kimliğin korunmasında ve devamlılığın sağlanmasında etkin bir role sahip olduğu düşüncesi egemendir.

Ne var ki bütün bu olumlu yönlerine rağmen geleneksel dindarlığın bazı zaafları da bulunmaktadır. Bu zaafların başında din ile dinî olanın, başka bir ifadeyle din ile dinî kültürün birbirine karıştırılması gelmektedir. Dinden olmayan bazı örf ve âdetlerin dindenmiş gibi algılandığı ve dinin ayrılmaz bir parçası olarak kabul edildiği müşahede edilmektedir. Nitekim bu dindarlık anlayışına sahip bazı insanların geçmişi sorgulamaya ve yeni fikirlere karşı çıkması, araştırmaya ve düşünmeye yeterince değer vermemesi ve bazı kesimlerde geleneğin gelenekçiliğe dönüştürülmesi, doğru düşünceyi ve yorumu tespit etme konusunda ciddî sorunlara yol açabilmektedir.

Modern dindarlığın ise dinî tercihlerin daha çok kişisel araştırmalara, elde edilen bilgilere ve düşünce tarzlarına göre şekillendiği bir dindarlık biçimi olduğu anlaşılmaktadır. Başka bir ifadeyle modern dindarlık anlayışına sahip olanlar, çağın sunduğu eğitim imkânları, internet, medya ve küresel iletişim ağları sayesinde ulaştıkları farklı görüşleri mukayese........

© Mir'at Haber