YERYÜZÜNÜN DİREKLERİ/SÜTUNLARI
YERYÜZÜNÜN DİREKLERİ/SÜTUNLARI
Nasıl bir rahmet ve merhamet kaynağıdır ki Allah, kendisine eş koşan ve yeniden dirilişi inkâr eden müşrikleri, bu yalanlamaları ile baş başa bırakacak yerde, onlara yeryüzünde kudretinin ve yaratıcılığının çeşitli örneklerini göstermekte, bunları gerçekleştiren varlığın yeniden diriltmeye ve yaratmaya gücünün yeteceğini anlatmaya, idrâk ettirmeye çalışmaktadır. İşte Nebe/6-16. âyetleri tamamen bu konulara ayrılmış “önemli, büyük haber” hakkında ihtilaf edip bir türlü inanamayanlara, öldükten sonra diriltileceklerine inanmalarına vesile olacak bazı nimetler ve bunların yaratılmasındaki incelikler hatırlatılmıştır. Nebe/6-7. âyetleri ilk örnek olarak yeryüzü ve dağları vermektedir: “Yeryüzünü [sizin için] bir dinlenme yeri yapmadık mı, ve dağları da [onun] sütunları.”[1]
Âyetlerde geçen “mihâd” kelimesi “beşik ve karyola gibi döşenmiş, hazırlanmış döşek/yatak” demektir. “Evtâd” ise “yere çakılmış kazık, duvara çakılmış çivi” anlamına gelmektedir. Bu kelimenin “sabit durmak/ebediyet, sonsuz kalmak” gibi mecâz bir anlamı da bulunmaktadır. Görülüyor ki; yeryüzü/arz, insânın yaşamasına/konaklamasına, medeniyet kurmasına uygun, korunaklı bir şekilde hazırlanmış sonra da sabitleştirilmiş dağlar ile dengesi/sükûnu sağlanmıştır. Yeryüzünden sonra hemen dağlardan söz edilmesinin bir anlamı da bir başka âyette şöyle açıklanmıştır: “O, yeryüzüne yerinden oynamaz dağlar yerleştirdi ki sizi sarsmasın”[2] Anlaşılıyor ki dağlar, yeryüzünün balans ayarlarıdır ve bunun yanında insân için jeolojik, coğrafi, atmosferik ve sosyal olmak üzere birçok faydaları bulunmaktadır.
Nebe/8. âyet yeryüzü ve dağlardan sonra bu maddî ortamda yaşayacak canlıların yaratılmasına işâret etmektedir: “Sizi çiftler halinde yarattık.”[3] Buradaki çiftler, insânın dişili erkekli yaratılışı dışında evrenin tüm öteki varlıklarında mevcut bulunan çift kutupluluğa işâret etmektedir. Bu çift kutupluluk; insânlar, hayvanlar ve bitkilerdeki iki cinslilik, doğadaki aydınlık ve karanlık, sıcak ve soğuk, artı ve eksi çekim ve elektrik........
