Bir tohum toprağın altında çürürken, dışarıdan bakan göze o sadece bir kayıptır. Oysa o çürüme, gövdenin ilk nefesidir. İnsanlığın en kadim yanılgısı da tam burada saklıdır: gözbebeğini bir anahtar deliğine hapsedip bütün odayı gördüğünü sanmak.

Kararlarımız, tepkilerimiz, toplumsal savruluşlarımız saniyelik bir nabız atışının darbesiyle şekilleniyor artık. Bireyler de kitleler de anlık bir hezimetin ağırlığı altında ezilirken zamanın bütünlüğünü unutuyor. Düşünce tarihinin sarsılmaz sütunlarından biri ise bu unutkanlığa tek bir cümleyle cevap verir: parça, tek başına bir yalandır; hakikat ancak bütündür.

Bir tablonun yalnızca bir santimetrekarelik karanlık köşesine bakıp o eseri kör bir kuyu sanmak eksiktir. Bir toplumsal vakayı anlık bir sarsıntı üzerinden okumak da aynı eksikliği taşır. Bir kırılma anına odaklanan göz için o olay mutlak bir yıkımdır; on yıl sonrasının ufkundan bakan göz içinse aynı olay, çürümüş bir dalın budanıp gövdenin asıl sağlığına kavuşmasıdır. Külli Nazar, olayı dar bir zamanın hücresinden çıkarıp geçmişin kökleri ve geleceğin filizleriyle birlikte okuma iradesidir. Bu iradeyi yitiren toplum, ilk rüzgârda devrilen köksüz bir kütüğe döner.

Geçtiğimiz günlerde TBMM Tören Salonu'nda İnebolu'ya ikinci İstiklal Madalyası takdim edilirken, TBMM Başkanı........

© Milat