Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti arasında doğalgaz boru hattı kurulmasına yönelik mutabakatın imzalanması, Doğu Akdeniz’de yalnızca yeni bir enerji projesinin değil, yeni bir jeopolitik rekabetin de başladığını gösteriyor. Ankara’nın hamlesinden hemen sonra İsrail Enerji Bakanı Eli Cohen’in İsrail ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi arasında doğalgaz boru hattı inşa edileceğini açıklaması tesadüf olarak görülemez. Cohen’in kullandığı ifadeler, meselenin ekonomik olmaktan çok daha geniş bir anlam taşıdığını ortaya koyuyor: “İsrail ile Kıbrıs arasındaki boru hattı inşa edilecek. Kendimizi nasıl savunacağımızı biliyoruz ve kimse bize şart dayatamaz.” İsrailli Bakan aynı açıklamada, Türkiye’nin gelişmiş silah sistemleri edinmesinin önlenmesi için ABD ile iş birliği yapılması gerektiğini de savundu. Böylece enerji hattı, savunma sanayii ve bölgesel güç mücadelesi aynı konuşmanın içinde yer aldı. Cohen, İsrail–GKRY boru hattını doğrudan Türkiye bağlamında ele alarak projenin arkasındaki siyasi amacı da açık etti. Türkiye ile KKTC arasında planlanan hat yaklaşık 101 kilometre uzunluğunda olacak. Anamur’dan başlayarak Teknecik’e ulaşması öngörülen projenin 97 kilometrelik bölümü denizin altından geçecek. Daha da önemlisi, hattın çift yönlü çalışacak şekilde tasarlanması planlanıyor. Böylece başlangıçta Türkiye’den KKTC’ye gaz taşınırken, ileride Doğu Akdeniz’de keşfedilecek kaynakların KKTC üzerinden Türkiye’ye, oradan da Avrupa’ya ulaştırılması mümkün olabilecek. İşte İsrail’i rahatsız eden ihtimal tam olarak bu. Türkiye–KKTC hattı yalnızca Kuzey Kıbrıs’ın enerji ihtiyacını karşılayan yerel bir proje olarak kalmayabilir. KKTC’yi Türkiye’nin enerji altyapısına bağlayarak Doğu Akdeniz gazının Avrupa’ya ulaştırılması için ekonomik ve uygulanabilir yeni bir güzergâh oluşturabilir. Böyle bir denklemde Türkiye bölgesel enerji merkezi hâline gelirken KKTC de dışlanan bir ada parçası olmaktan çıkarak enerji geçiş noktasına dönüşebilir. Bu senaryo, İsrail’in yıllardır Yunanistan ve GKRY ile geliştirmeye çalıştığı enerji mimarisini ciddi biçimde zorlayabilir. İsrail gazını GKRY ve Yunanistan üzerinden Avrupa’ya ulaştırmayı amaçlayan projeler, yüksek maliyetleri, deniz derinliği ve siyasi........

© Kıbrıs Gazetesi