Amerika İçin Asıl Hedef Çin mi?
İsrail için asıl hedef arz-ı mevud mu?Emperyalist çıkarlar iştahı eşleşti mi?
Küresel satranç tahtasında yeni perde Türkiye mi? Çin' mi? Rusya mı? Şanghay İşbirliği Örgütü mü?
Son günlerde dünya gündemi ardı ardına gelen krizlerle dolu. Bir tarafta İran, diğer tarafta İsrail; bir yerde Venezuela, başka bir yerde Rusya yaptırımları… Her olay kendi içinde tartışılıyor. Kimileri uluslararası hukuku konuşuyor, kimileri bölgesel dengeleri, kimileri de ideolojik taraflaşmaları.
Ancak bazı analistler bu olaylara tek tek değil, büyük resimden bakılması gerektiğini söylüyor. Onlara göre görünen krizlerin arkasında daha büyük bir stratejik hesap var: yükselen güç olan Çin ile mevcut küresel güç olan Amerika arasındaki rekabet.
Örneğin 20. yüzyılın başında yükselen Almanya ile küresel dengeyi elinde tutan Britanya arasındaki gerilim sonunda birinci dünya savaşına giden yolu açtı.
Benzer şekilde Pasifik’te hızla güçlenen Japonya ile Amerika arasındaki rekabet de ikinci dünya savaşının önemli cephelerinden birine dönüştü. Daha sonra ise Sovyetler Birliği ile Amerika arasındaki rekabet uzun yıllar süren soğuk savaş dönemini doğurdu.
Bugün bazı gözlemciler benzer bir dinamiğin Amerika ile Çin arasında oluştuğunu düşünüyor.
Çin bugün dünya üretiminin yaklaşık dörtte birinden fazlasını tek başına gerçekleştiriyor. Küresel sanayi üretimindeki payı yüzde 28 civarında. Birçok ekonomiste göre mevcut eğilim devam ederse önümüzdeki yıllarda Çin ekonomisinin toplam büyüklük bakımından Amerika’yı geçmesi ihtimali oldukça yüksek.
Bu durum, küresel sistemde lider konumda bulunan ABD için stratejik bir meydan okuma olarak görülüyor.
Ancak Çin’in güçlü olduğu kadar zayıf bir yönü de var: enerji bağımlılığı. Çin, tükettiği petrolün büyük bölümünü dışarıdan ithal ediyor. Bu nedenle enerji hatları ve tedarik yolları Pekin için hayati öneme sahip.
Enerji Hatları ve Jeopolitik Gerilim
Çin’in petrol tedarik ettiği ülkeler arasında uzun süredir Venezuela, İran, Rusya ve Körfez bölgesindeki üreticiler bulunuyor. İran'dan günlük 1.500.000 varil,........
