Dünya yine bir savaşın gölgesinde. ABD İsrail İran hattında tırmanan gerilim, uluslararası gündemi enerji fiyatları, askeri stratejiler ve diplomatik restleşmeler üzerinden şekillendiriyor. Ancak bu tartışmaların büyük bölümü hâlâ yanlış bir merkez etrafında dönüyor.

Savaşın en büyük etkisi petrol fiyatları değil. Bu savaşın en büyük etkisi doğa tahribatı ve eko­lojik çöküş. Ve belki de insanlık, farkında olmadan geri dönüşü ol­mayan bir eşiğe doğru ilerliyor.

Modern savaşlar artık yalnız­ca sınırları değil, ekosistemleri de hedef alıyor. Bombardımanlar, alt­yapı yıkımları, kimyasal riskler ve endüstriyel tesislerin zarar gör­mesi; toprağı, suyu ve havayı doğ­rudan etkiliyor. Ancak asıl risk, ço­ğu zaman konuşulmayan bir baş­lıkta gizli; Nükleer tesisler.

Orta Doğu’da süregelen gerilim­de nükleer altyapıların hedef hâ­line gelme ihtimali, yalnızca böl­gesel değil, küresel bir çevre fela­keti riskini beraberinde getiriyor. Böyle bir senaryoda ortaya çıka­cak radyoaktif sızıntı;

● Tarım arazilerini kullanılmaz hâle getirebilir

● Su kaynaklarını uzun yıllar kirletebilir

● Gıda zincirine doğrudan ka­rışabilir

Ve en kritik nokta şu; Bu tür bir felaketin etkisi sınır tanımaz. Rüz­gâr taşır. Su taşır. Ticaret taşır. Ya­ni bir ülkede yaşanan çevre felake­ti, kısa sürede küresel bir gıda kri­zine dönüşebilir.

Gıda zincirinin kırılganlığı

Bugün dünya gıda sistemi, sanıl­dığından çok daha kırılgan bir ya­pıya sahip. Üretim belirli bölgeler­de yoğunlaşmış durumda. Tedarik zincirleri küresel ölçekte birbirine bağlı. Enerji, lojistik ve iklim den­geleri bu sistemi ayakta tutuyor.

Ancak savaşlar bu dengeleri bo­zuyor; tarım alanları zarar görü­yor, üretim kesintiye uğruyor, lo­jistik hatlar kırılıyor, girdi mali­yetleri artıyor. Bu durum yalnızca fiyat artışına yol açmaz. Bu durum, gıdaya erişim krizine yol açar. Ve gıdaya erişim krizi, ekonomik bir sorun olmaktan çıkar; toplumsal ve politik bir krize dönüşür.

Bugün artık temiz gıda kavra­mını yeniden düşünmek zorunda­yız. Temiz gıda sadece pestisitsiz üretim, organik sertifika ve yerel üretim değildir. Temiz gıda aynı zamanda; kirlenmemiş toprak, kirlenmemiş su ve kirlenmemiş hava demektir. Bir savaşın ardın­dan radyasyon bulaşmış bir top­rağın ürününü “organik” olarak tanımlamak........

© Dünya