Hatırlayalım, kötülük tek gerçeklik değilH

Kötülüğün siyasal ve toplumsal hayatı kuşattığı zamanlarda iyiliği hatırlamak, dünyayı olduğundan daha güzel göstermek için değil, başka türlü bir dünyanın mümkün olduğunu unutmamak için önemli. Son zamanlarda bunu düşünmemek elde değil. Savaşlar, şiddet, ayrımcılık, eşitsizlik, dışlama ve düşmanlaştırma… Siyasal dil giderek daha fazla korku, tehdit ve cezalandırma üzerinden kuruluyor. Farklılıklar birlikte yaşamanın zenginliği olarak değil, çoğu zaman bir tehdit olarak sunuluyor. Başkasının acısına kayıtsız kalmak, hak ihlallerini normalleştirmek, hatta bundan beslenmek toplumsal ve siyasal hayatın tanıdık görüntüleri arasına girebiliyor. Böyle bir ortamda kötülük, hayatın tek gerçekliğiymiş gibi görünebilir. Oysa gündelik hayatın içinde başka şeyler de olmaya devam ediyor.

Geçen gün metrodaydım. Bir kişi başka birine yer verdi. Ardından bir başkası, başka bir yolcuya… İnsanlar birbirine gülümseyerek nazikçe yer veriyordu. Birbirini tanımayan, belki bir daha hiç karşılaşmayacak insanlar, birbirinin ihtiyaçlarını gözetiyordu.

Ortada büyük bir fedakârlık ya da olağanüstü bir davranış yoktu. Gündelik hayatın içinde gerçekleşen basit bir nezaket zinciriydi. Ama o an şunu hissettim: İyilik, insana gerçekten iyi geliyordu. Yalnızca iyiliği yapan kişiye değil, ona tanık olanlara da…

Bir başkasının ihtiyacını fark etmek, hayatını biraz olsun kolaylaştırmak, ona kendiliğinden yer açmak… Evet, bunlar küçük davranışlar. Ancak toplumsal hayatın niteliğini anlamak için yalnızca büyük siyasal olaylara ve kurumsal ilişkilere değil, insanların gündelik karşılaşmalarda birbirlerine nasıl davrandıklarına da bakmak gerekiyor.

Bu sahne bana 2013 Gezi Direnişi’nde tanık olduğum bir başka anı hatırlattı. Polis müdahalesi sırasında atılan biber gazı kapsüllerini, yanlarındaki daha yaşlı insanlar zarar görmesin diye, ellerini yakma pahasına yerden alıp uzağa fırlatan gençleri görmüştüm. Kendi bedenlerinin zarar görmesini göze alıp başkalarını korumaya çalışıyorlardı. Üstelik korumaya çalıştıkları insanlar aileleri, yakınları ya da tanıdıkları değildi. Aynı yerde bulunmaları........

© Diken