Bir tas sıcak süttür barış ve uyuyan bir çocuğungözlerinin önüne tutulan kitaptır.Başaklar uzanıp, ışık! Işık! Diye fısıldarlarken birbirlerineIşık taşarken ufkun yalağından.Barış budur işte.Kitaplık yapıldığı zaman hapishanelerGeceleyin kapı kapı dolaştığı zaman bir türküve dolunay, taptaze yüzünü gösterdiği zaman bir bulutun arkasındancumartesi akşamı berberden pırıl pırıl çıkan bir işçi;barış budur işte.

Yannis Ritsos yakından kardeşimizdir, büyük bir şairdir ve hem kalbimizin hem de evimizin baş köşesindeki yeri Barış adlı bir toplamla örülüdür. Sürgünden döndüğü zamanlarda, ev hapsinde kaldığında komşularının sahile yaptığı taş bir koltuğun seyrinde yazılmıştır belki bu şiir. Belki daha öncesi ya da sonra ama değişmeyen bir şey varsa o da şiirin barış ve özgürlük için her zaman söz aldığı gerçeğidir. Ataol Behramoğlu çevirisiyle bir bölümün aktardığımız Barış başlıklı şiirinde Ritsos tomurcuklara ve ölülere de sesleniyor, şiirin her bölümünde barış için yeni bir sezgi üretiyor şair.

Elbet Ritsos’un yazdığı bu şiirden öncesine dayanıyordu Nâzım’ın Bursa Hapishanesi’nde yaşadığı yıllar. İkinci Dünya Savaşı’nın acılarını ve açmazlarını radyodan dinleyip şiirler yazıyor, olası bir saldırı karşısında duvarı yıkıp kaçmanın planlarını yapıyorlardı. Kış amansızlaşıyor, Kızıl Ordu geri çekiliyor, sosyalist ana vatanın başkentine doğru Nazi Almanya’sının askerleri ilerliyordu.

Bize o günlerden kalan birikimle, beyazların elinde kalan son kıyıya varmak için canla başla çalışanlara saygı duymak ve anlamak kalıyor. Matbaaları, istasyonları, şarkıları ve direniş odaklarını canlı tutanların zekâsı ve inancına da selam olsun.

Yasalar değişiyor elbette. Değişen yasalar arasında egemenlerin savaş nedenleri de çeşitleniyor. Ama nerden baksanız Amerika’nın Irak’a saldırı nedenleriyle İran’a saldırı nedenleri arasında sadece nüansların olduğunu biliyor olmak bu çelişkiyi daha bir çekilmez kılıyor.

Ekrana kilitlenip insanların nerede ve nasıl öldürüldüğüne tanık olmaktan ya da her gün ölüm ve savaş üzerine konuşmaktan geliyoruz. Her görüntü, her haber, her ayrıntı ölümün baş harfi gibi. Çocuklar için kazılan mezarlara dair cümle........

© Diken