menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Zonguldak Mutfağı: “Topraktan Tabağa” Yeniden Stilize Ediliyor

42 0
27.09.2026

Zonguldak denince aklınıza ilk ne geliyor?

Kömür, maden, işçiler, ormanlar, Batı Karadeniz… Son yıllarda bunlara Karadeniz’deki doğal gaz keşifleri de eklendi.

Peki yemek?

Gaziantep’in baklavasını, Adana’nın kebabını, Kayseri’nin mantısını, Ege’nin otlarını biliyoruz. Ama birine “Zonguldak mutfağından beş yemek say” desek kaçımız cevap verebiliriz?

Ben de bu mutfağın böylesine katmanlı olduğunu bilmiyordum. Ta ki bir sofraya oturup tarhanadan göceye, mancarlı çorbadan ıslamaya, cizlemeden kömece ve beyaz baklavaya uzanan hikâyeleri dinleyene kadar.

Hemen sayayım size benim gözde beşlimi.

Göce çorbası: Mısırın el değirmeninde iri kırılmasıyla elde edilen göcenin ağır ağır pişirilmesiyle yapılan, insanı uzun süre tok tutan eski bir köy çorbası. Kimi evlerde mancarla zenginleştiriliyor. Bir zamanlar sabah kahvaltısında bile sofraya geldiğini düşünün; Zonguldak’ın çalışma hayatıyla mutfağı arasındaki ilişkiyi tek başına anlatıyor.

Mancar yemeği: Başta karalahana olmak üzere yörede yapraklı sebzelere verilen “mancar” adı, aslında tek bir yemekten çok bir mutfak kültürünü ifade ediyor. Çorbası da var, tencere yemeği de, sarması da. Mısırla buluştuğunda Karadeniz’in toprak kokusunu doğrudan tabağa taşıyor.

Islama: Benim için Zonguldak mutfağının en zekice yemeklerinden biri. Kemikli et ağır ağır pişiriliyor; etin yoğunlaşmış suyu yufkanın üzerine gezdiriliyor, et de üzerine yerleştiriliyor. Yufka bütün o suyu içine çekiyor. Etin suyunun tek damlası bile ziyan olmuyor. Lezzet ile tasarruf aynı tabakta.

Kömeç: Hamur, eski ocakta tepsiye yerleştiriliyor; üzerine sıcak kül çekiliyor ve ağır ağır pişmeye bırakılıyor. Ne termometre var ne zamanlayıcı. Külün sıcaklığını bilen bir el var. Bugün “slow cooking” ya da “artisanal bread” diye anlattığımız tekniğin Anadolu’daki yalın karşılığı.

Ve beyaz baklava: Zonguldak’ın en merak uyandıran tatlılarından. İncecik açılan yufkaları, cevizli katları ve adını aldığı açık, beyaza yakın görünümüyle klasik baklavadan ayrılıyor. Üstelik tarifini sorduğunuzda iş biraz daha eğlenceli hâle geliyor. “Vermeyiz,” diyorlar. Hele masada Antepliler varsa........

© 10 Haber