Bir önceki yazıda fındık ekonomi tarihinin bilinmesi gerektiğini dile getirmiştim. Bu bağlamda katkı sağlamayı sürdürelim: Fındık üreticisi öncelikle 2834 sayılı Tarım Satış Kooperatifleri ve Birlikleri Hakkında Kanunu iyice bilmelidir. Kanun, 1935 yılındaki koşullara ayna tutmaktadır. Yasanın hükümlerini bilmek yetmez. Hem genel gerekçesini, hem de madde gerekçelerini anlamak gereklidir. Yalnızca anlamakta yetmez. Aynı zamanda altında yatan felsefi yaklaşımı da algılamak zorundayız. Kanunun, genel gerekçesinden, bir pasaj aktaralım: Gerekçede, günümüz diliyle “Yalnız üretimde bulunmak başlı başına amaç değildir. Yapılan üretimi uluslararası piyasaların verdiği olanak dâhilinde verimli koşullarla satabilmek lazımdır. Satılamayacak, sürdürülemeyecek bir üretime para ve emek sarf etmek şahsi ve milli bir israftır. Şüphesiz ki, bu çetin sahada bütün senelik emeği kıymetlendirecek olan bu devrede başarı: örgütlenme, güç ve dayanışmadan yoksun tek bir üreticiden daha çok dayanışmayla hareket eden topluluğun birliğidir. Bugünkü koşullar içinde Türk üreticisi, spekülasyon veya alacakları aracılığıyla piyasaya istediği gibi hükmeden ve fiyatların zararlı dalgalanmasına neden olan aracılar dolayısıyla yetiştirdiği ürünler gerçek değerine sahip olamamaktadır. Gerekçenin kolladığı amaç, hakiki uluslararası fiyatların elde edilmesini kolaylaştıracak bir örgütlenmedir… Tarım satış kooperatifleri, yerli ve yabancı ihracat firmaları ve şirketlerinin; Türk üreticisinin bütün senelik zorlu emeğinin maddi ifadesi olan ürünlerini en uygun fiyatlarla satabilmesi için meşru ve uyumlu bir rekabetle yarışmaları istenmektedir… Maksat, Türk üreticisinin yetiştirdiği ürünleri gerçek değerinden daha düşük bir fiyatla ve vaktinden önce satmasına ve muhtelif sebepler dolayısıyla alivre satışları, üretici ve memleket aleyhine suiistimal........

© Yeşilgiresun