menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Modern çitleme: İlk ve son sömürge kadınlar

16 0
18.08.2026

Kapitalizm sınıflı toplumların en yıkıcısı ve son derece yok edici bir sistem. Sömürü, acı, gözyaşı ve kanla şekillenen sistem, kendini sürekli olarak bu “pratikler” üzerinden üretiyor. Kapitalizmin ilk 180 yıllık kesitinde dokuz nesil tükenmiş, 5 yaşında ve biraz üstünde çocuklar işçi olarak ağır biçimde çalıştırılmıştır. Leo Huberman, 5 yaşın altında çocukların dahi çalıştırıldığından söz eder. Özellikle kadının sömürgeleştirilmesi, bu sürecin en önemli parçasıdır. İhmal edilen ve görülmek istenmeyen bu boyut; kadının beden, emek ve ruh olarak sömürülüp, köleleştirilmesi anlamına gelir.

İlksel birikim ve onun pratik biçimlerinden biri olan çitleme hareketi,  kapitalizmin doğuş koşullarını hazırlayan; yoğun emek gücü yaratması yanında sermaye birikimine yol açan yıkıcı “operasyonlardır”. Marx konuyu Kapital I’de kapsamlı bir şekilde ele alır. İlksel birikimi kapitalizmin ana çekirdeği olarak görür ve kapitalizmin ortaya çıkışı ve varlığını sürdürmesi için bu ilk birikime yaşamsal ihtiyacı olduğunu belirtir.

İlksel birikim ve kapitalizm

Marx ilksel birikimi kapitalizmin tarihsel bir önkoşulu, ekonomi ve ekonomi dışı zor yöntemleriyle sermaye birikiminin gerçekleşmesi üzerinden tanımlar. Ve sermaye birikiminin koşullarını hazırlayan temel faktör olarak görür.

İlksel birikimin en başta emeğin emek gücü olma yönünde şiddetli bir hamle olduğunu vurgular ve bunun en somut biçimlenişinin, emekçinin üretim araçlarından koparılması olduğunu yazar. Köylülerin ortak ya da komünal topraklardan sürülmesi ve mülksüzleştirilmesi bu adımın bir parçasıdır. Yine aynı toprakların fiilen gasp edilmesi ve özel mülkiyet haline getirilmesi izlenen yöntemlerden bir diğeridir. Başta Amerika’nın ve diğer sömürgelerin yağmalanması bu sürecin parçasıdır. Afrika halklarının köleleştirilmesi ise sermaye birikimi için olağanüstü olanaklar  sağlamıştır. Ayrıca emeğin disipline edilmesi kapitalizmin doğuşunu ve gelişimi hazırlayan gelişmelerdir.

Kısacası kapitalizm varlığını........

© Yeni Yaşam