Hani diyorlardı ya, "Türkiye'de maden de yok petrol de…"

Aradan belli bir zaman geçtikten sonra bu söylem biraz değişiklik arz ederek dilendirildi.

"Türkiye'de nadir elementler bakımından zengin bir ülkedir" denildi.

2009'lardan sonra ortaya atılan bir iddia vardı.

"Lozan'da gizli bir madde var ve madenlerimiz bu bakımdan 2023'ten önce işletilemeyecek."

Yalanın biri bin para ve kim inanırsa kardır hesabı. Ama baya inanan olmuştu bu saçma sapan iddialara.

Şimdi güncel dedikoduları bırakalım ve dünya madenciliği açısından geçmişe bir yolculuk yapalım.

Bu konuda çalışmalarından istifade edeceğim Prof. Dr. Halil Tekin, "Maden çağı nerede ve ne zaman başladı?" sorusunu şu şekilde yanıtlıyor:

Taştan üretilen ilk aletlerin kabaca 3 milyon yıl önce ortaya çıktığı göz önüne alındığında, insanın geçmişinde madencilik etkinliğinin oldukça yakın bir zamanda başladığı söylenebilir.

Yerleşik yaşamın günümüzden yaklaşık 12 bin yıl önce Yakın Doğu / Önasya'nın dağlık veya tepelik alanlarında yaygınlaşması ile insan-maden ilişkisinin başlangıcının örtüşmesi tesadüf olmasa gerekir.

Toros ve Zagros dağları, mineraller için son derece zengin jeolojik yapılara sahiptir.

Bu dağların eteklerinde yerleşik yaşamı başlatan Erken Neolitik (MÖ 10.000-7.000) toplulukları, yüzeye sızmış mineralleri "Farklı Taş" olarak gündelik hayatlarına almaya başlamışlardır.

Özellikle Doğu ve Güneydoğu Torosların zengin metalik cevherlerinin ısı yardımıyla biçimlendirilmeye başlanması, gelecekteki büyük dönüşümün ilk basamağını oluşturmaktadır.

Yüzeye sızmış "doğal bakır" başta olmak üzere, "malahit" gibi bakırın mineralleri yerkürede ilk kez MÖ 9. bin yıl boyunca Türkiye'nin doğu kesiminde insan eliyle işlenmeye başlanmıştır.

Bu coğrafya, aynı zamanda Yukarı Mezopotamya'nın "Dağlık Alanı" olarak tanımlanmaktadır.

Yaklaşık 400.000 yıl (kimi uzmanlarca 700.000 yıl) önce ateşi bir ocak içinde kontrol etmeyi başaran insan, Erken Neolitik Dönem'de (MÖ 10.000-7.000) ocağın üzerini çamurla kapatıp kubbe oluşturarak fırını inşa edebilmiş ve böylelikle ısı teknolojisi sayesinde pek çok yeniliğin önünü açmıştır.

MÖ 5.500'lerden başlayarak Yakın Doğu - Önasya'da gözle görülür büyük bir değişim yaşanmaya........

© Yeni Mesaj