Maraş’ın İadesi ve Karşılığı: Klasik Bir Kıbrıs Rum Seçim Öncesi Projesi…
Kıbrıslı Rum lider Hristodulidis “Kıbrıs sorununu çözüm sürecini başlatmak amacıyla” diyerek kendince güven yaratıcı bir önlem projesi sundu: Ağustos 1974 öncesi Maraş’ta yaşayanların geri dönüş hakkını kullanmaları için Maraş’ın BM yönetiminde yerleşime açılması, karşılığında da Mağusa Limanının AB Komisyonu gözetiminde uluslararası statüde faal olması…
Şahsen beklediğim bir öneri idi çünkü bu her Kıbrıs Cumhurbaşkanlığı seçiminden önce, görevdeki Kıbrıslı Rum liderin gündeme getirdiği bir seçim kampanyası projesidir. Maraş ve Mağusa kökenli Kıbrıslı Rum seçmenlerin oylarını almak için bu ‘proje’ her dönem canlandırıldı… O seçmenleri umutlandırmak ve oylarını almak amacıyla Maraş’ın iadesi konulu yazılar hazırlarlar, ilgili seçmenler üzerinden imza kampanyaları da açıp uluslararası topluma, siyasete ve AB’ye iletirler. Onlardan ekipler kurup Brüksel’e götürürler, kapı kapı dolaştırıp AB’nin Maraş’ın açılması konusunda Türkiye’ye baskı yapmasını isterler… Bütün seçim sürecinde konuyu canlı tutarlar, seçim bitince de bu projeyi gelecek seçime kadar buzdolabına koyarlar.
Dolayısıyla, bekliyordum; ilk adım atıldı… Önümüzdeki aylarda da gene imza kampanyaları açmalarını ve Maraşlı seçmenlerden oluşan ekipleri AB’nin merkezi Brüksel’e götürmelerini bekliyorum. Ancak, konunun gerçek özü farklıdır. Kıbrıs Rum liderlikleri Maraş’ın iadesini siyasal bir koz olarak kullanmak stratejisinde olduğu için, iadenin gerçekleşmesini istemezler…
Bunu ben söylemiyorum; bunu eski Rum liderler Clerides ve Vasiliou hükümetlerinde Dış İşleri Bakanlığı yapmış olan Rolandis söylüyor, kitabında Maraş’ın iadesi konusunda geçmişte Rum liderliğinin büyük hatalar yaptığını ve en az 7 büyük fırsatın ellerinden kaçtığını yazıyor. Reddedilen birinci fırsat Temmuz 1978’de Denktaş’ın sunduğu öneri idi. ABD’nin Türkiye’ye uyguladığı silah ambargosunun baskısına rağmen........
