menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Gökten inenler ve YÖK’ten çıkanlar

32 0
31.05.2026

Meseleye makro plandan bakanlar “devlet kimlerin elinde” haklı sorusunu sordular.

Önce üniversite ve devlet meselesini özetleyelim.

Üniversite bir bakış açısıdır. Bir medeniyet ve vizyon meselesidir. Yürütme organı anlamındaki devletle ilişkisi sınırlıdır. Varlığının asıl sebebi objektif ve evrensel bilgi ihtiyacı ve bu ihtiyacı giderebilmek amacıyla kurumsal yapı kurabilmektir. 

Yani üniversite fikri gerçekte devlet fikrinden dahi bağımsız bir fikirdir. Devleti yani yürütme organını denetlemek, sınırlandırabilmek ve adalete davet edebilmek için de bu evrensel bilgiye ve bu kurumsal denetime ihtiyaç vardır. 

Bu yönüyle üniversite bütün türleriyle bir sınırlayıcıdır, bir tür muvazene unsurudur, bir muhalefet biçimidir. 

Anayasal sistemimizde iki üniversite vardır: Devlet Üniversiteleri, Vakıf Üniversiteleri.

Vakıf Üniversiteleri, birilerinin zannettiğinin ve avamın bildiğinin aksine “özel üniversite” değildir. 

Bizde Anayasal sistem kâr amaçlı kreşe de ilkokula da hatta liseye de izin verir ama kâr amaçlı özel üniversiteye izin vermemiştir. Yanlıştır ya da doğrudur ama bu bir tercihtir. 

Bu tercihin sonucu şudur: Vakıf Üniversiteleri de kamu tüzel kişisidir. Her biri ancak özel Kanunla var edilir ve ancak o Kanunu kaldıran özel Kanunla yok edilebilir.  Bu önemli bir teminattır.

Vakıf üniversitelerinin rektörleri de kırmızı plakalı araca biner; bu üniversitelerin kayıtlı araçları da siyah üzerine beyaz plakalı resmî araçlardır. 

İşte bu kapsamda bir Vakıf Üniversitesi olan ve bir özel Kanunla kurumuş olan İstanbul Bilgi Üniversitesinin faaliyet izni, YÖK Kanununun ve Anayasanın sistematiğine aykırı olarak sonradan eklenen 11. madde yardımıyla verilen yetkiyle, bir Cumhurbaşkanlığı Kararıyla kaldırıldı, tepkiler üzerine iki gün sonra başka bir Kararla kaldırım yeniden kaldırıldı! 

Avamın, “hükümet geri adım attı” siyasi avuntusu ile yetinmesi normal........

© Yeni Asya