Kavramlar siyaseti
Bazen siyasette kullanılan bir kelime, aslında uzun uzun anlatılabilecek bir durumu tek başına ortaya koyuyor. Son günlerde duyduğum iki ifade bu açıdan oldukça dikkat çekiciydi: “gönüllü iade” ve “hizmet transferi.”
İki farklı olaydan söz ediyoruz. Biri Fatma Betül Sayan Kaya ve eşi İlyas Kaya'nın borsa işlemlerinden elde ettikleri kazancın bir bölümünü iade etmeleriyle ilgili. Diğeri ise İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay'ın AK Parti'ye geçebileceğine ilişkin kulislerde bunun bir “hizmet transferi” olarak değerlendirilmesi.
İlk bakışta aralarında hiçbir bağlantı yok gibi görünüyor. Fakat kullanılan ifadeler üzerinde biraz düşününce, ikisi de bize siyasetteki bazı ilişkileri yeniden sorgulama fırsatı veriyor.
Gönüllülük ne kadar gönüllü?
Fatma Betül Sayan Kaya ve eşi İlyas Kaya'nın yatırımlarının ana para dışındaki kısmını iade etmeleri, haberlerde “gönüllü ödeme” olarak yer aldı. Burada elbette hukuki bir mekanizmadan söz ediliyor. SPK'nın oluşturduğu sistem içerisinde yatırımcıların belirli kazançlarını isteğe bağlı olarak iade edebilmesine imkân tanındığı anlaşılıyor.
Dolayısıyla “gönüllülük” kelimesinin teknik bir karşılığı var.
Fakat günlük hayattaki anlamıyla baktığımızda insanın aklına başka bir soru geliyor.
Bu kamuoyu gündemi, soruşturma ve hesaplara yönelik tedbirler hiç yaşanmasaydı, aynı gönüllü iade iradesi yine ortaya çıkar mıydı?
Bu sorunun cevabını bilmiyoruz. Ancak tam da bu nedenle “gönüllülük” kelimesinin üzerinde biraz daha düşünmek gerekiyor.
Çünkü bir kişinin hiçbir soruşturma yokken, hiçbir tartışma yaşanmamışken, “Ben bu kazancın şu bölümünü iade etmek istiyorum” demesiyle; konu kamuoyunun gündemine geldikten, soruşturma başladıktan ve hesaplarla ilgili tedbirler gündeme geldikten sonra aynı ödemeyi yapması arasında, hukuki açıdan olmasa bile kamuoyu algısı........
