Devrin çakmaklı tüfekleriyle atılan kurşunlar 50 metreye zor ulaşırken Osmanlı okçuları 500 metreye sadak boşaltır tesirli atışlar yapar.

Osmanlıda okçu tekkeleri vardır. Bir mescit, kütüphane, sohbethane, yemekhane ve ok atılacak büyücek bir saha. Depoda oklar, yaylar, zighirler, hedefler, putalar.

Talibi çoktur ama girmek kolay değildir o kadar. Bir kere hevesli olacak, bizzat ayağı ile gelip müracaat edecek, yalvaracaktır icabında.Çünkü günübirlik iş değildir yıllarca yay gerecek, ara vermeyecektir asla.

Kemankeşler okçu namzedi hakkında arkadan arkaya inceleme yapar (kimin nesi, kimin fesi), münasip görürse tekke kapısını aralar. Eşraftan bile olsa gevezeler, yalakalar, yalancılar eşiği aşamaz.

Çırak evvelemirde usta bir okçuya emanet edilir, can kulağı ile dinler vazifelerini aksatmaz.Acemiler önce kepaze yayıyla ger-bırak çalışması yapar, her çektiğinde tekbir getirir, salavat söyler, omzu, kolu, göğsü ile birlikte gönlü de genişler.

Delikanlı ustası yokken meydanda atış yapamaz, emniyet tedbirleri tavizsiz uygulanır zira. Talip torba gezine atış yapa yapa pişer, ne zamanki 900 geze (547 m) pişrev oku ve 800 geze (486 m) azmayiş oku attı kabza almaya hak kazanır. Yani icazet alır, sicili, kaydı yazılır. İdmanlar umumiyetle pazartesi ve perşembedir. Yarışlar ilan edilen gün ikindi sonrası yapılır.

Türkler yayları ile yatar kalkar, el kadar tıfıllar ok yarıştırırlar. Bakalım kim çok atacak, kim vuracak, kim delecek, kim mesafe yapacak? Ki bu bahis “Bâb-ı remüyye’s-sabakü’l-‘ale’l-bu’d” şeklinde geçer kitaplara.

Okun uzağa atılabileceği en güzel vakit, rüzgârsız güz ikindisidir. Ecdat lodosun, yıldızın, poyrazın huyunu bilir, ona göre ok salar. Kemankeşler şakirtlerine 5 hususta ikazda bulunurlar. Bunlar tark (kiriş yanlışı), akr (yay ve ok hatası), ırtı’âş (titreme), şak (el yarılması) ve zurkattır (su toplayan parmak). Okçu kavi tutulacak yerleri kavi, hafi tutulacak yerleri hafi tutmalı, sarsılması muhtemel azaları sükun bulmalıdır.

Atıcı sağ ayağını enince koyar, muhkem basar, sol ayağın ökçesini yanında tutar. Kuyuya ve hisara ok atmanın incelikleri vardır, sakınmasını da bilmelidir, isabet alır yoksa!Şan şöhret eğlence için ok yarıştırmak makbul tutulmaz, gazaya niyet edip, cenge hazırlanıyorsan o başka.

Putayı (hedef tahtası) nispeten büyük tutar bunu Efendimizin (sallallahü aleyhi ve sellem) bir hadis-i şerifine dayandırırlar.

Kemankeş önce talebenin huyuna suyuna, boyuna posuna bakar, ona münasip bir yay ayarlar. Ebû Hâşim, talebesi üstad İshak ve onun şakirdi İmam Taberî fidan boylu, uzun kollu gençleri çalıştırırlar. Tâhir-i Belhî tariki ise kısa boylu, dar kulaçlı, küt parmaklı,........

© Türkiye