Ekonomi dünyasında bazı parametreler vardır ki, ona dokunduğunuz anda tüm sistem etkilenir. İşte akaryakıt öyle bir güç. Hele de motorin tam da böyle bir güçtür. Geçtiğimiz günlerde yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile motorinde ÖTV oranlarının ağustos sonuna kadar sıfırlanması (hemen ardından savaş sebepli petrol artışları kaynaklı zam geldi), sadece araç sahiplerini değil, tarladaki çiftçiden organize sanayideki üreticiye, otoyoldaki kamyoncudan mahalle bakkalına (bakkal da kalmadı da neyse) kadar herkesi doğrudan ilgilendiriyor. Çünkü motorin, modern tüketim zincirinin büyük gücüdür.

Gelin, bu vergi hamlesinin üretimden raflara kadar uzanan o devasa zincirde ne anlama geldiğine adım adım bakalım.

İlk kıvılcım, tohum atan traktör:

Bir domatesin yolculuğu Anadolu'nun bereketli topraklarında başlar. Odun atsanız, ağaç olacak kadar bereketli topraklarda... Çiftçi toprağı sürerken, tohumu ekerken, ürünü sularken ve hasat zamanı biçerdöveri çalıştırırken sürekli motorin tüketir. Tarımsal üretimde mazot, gübre ve tohumla birlikte en büyük üç maliyet kaleminden biridir.

Motorinde ÖTV’nin sıfırlanması, doğrudan çiftçinin üretim maliyetinin düşmesi demektir. Traktörün deposuna daha az maliyetle giren her litre mazot, ürünün tarladan çıkış fiyatındaki baskıyı azaltır. Eğer bu indirim kalıcı olabilseydi ya da üretim sezonunun tamamına yayılabilseydi, tarımsal enflasyona en büyük darbe vurulmuş olacaktı. Yine de bu geçici rahatlama, hasat dönemindeki çiftçiye kritik bir can suyu sağlamış durumda.

İkinci aşama: Sanayi, işleme ve üretim çarkları...

Tarladan toplanan buğdayın una, domatesin salçaya, sütün peynire dönüşmesi için sanayi tesislerinde işlenmesi gerekir. Türkiye'deki fabrikaların ve organize sanayi bölgelerinin önemli bir kısmı, yüksek enerji ihtiyacını karşılamak veya jeneratörleri devrede tutmak için motorine bağımlıdır. Üretim........

© Türkiye