Siyasal bilimciler, demokrasiyi halkın seçimlerde oy kullandığı siyasal sistem olarak tanımlanmasının yeterli olmadığını belirtir. Zira, otoriter rejimlerde seçim sandığı göstermeliktir. O takdirde, demokrasi için, yurttaşların haklarının sorumluluğunda ve bilincinde olması, fikirlerini açıkça söyleyebilmesi gerekir. Demokrasilerde bu nedenle yurttaşlar, siyasal partilerde örgütlenir. Siyasal partiler yurttaşların iktidar ya da iktidar ortağı olabilmesi amacıyla kurulur.

Çağımızda örgüt büyük önem taşır. Maurice Duverger’e göre, örgüt, üyelerinin faaliyetlerinin genel çerçevesini, aralarındaki dayanışmaya verilen biçimi belirler. Liderlerin seçim sistemlerini ve yetkilerini belirler. Böylece örgütün durumu, bazı partilerin güçlü-etkili, bazılarının güçsüz-etkisiz olmasının nedenini ortaya koyar. Seçimlere katılabilen partilerin sayısı, siyasal sistemi tarif eder. İki parti sistemi, çok parti sistemi ve tek parti sistemi.

Siyasal partilerin yapısı, tüzüğü, duruşu da ideolojik yapılarını gösterir. Temelde (bazı siyasal bilimciler bu ayrıma basit ve yanıltıcı olduğu iddiasıyla karşı çıkar) sağcı ve solcu diye ayrılabilen parti ideolojileri içlerinde de farklılık yaşar. Sağcı partiler, muhafazakâr, liberal, siyasal İslamcı ve faşist nitelik taşıyabilir. Solcu partiler de sosyal demokrat, sosyalist, komünist, Hıristiyan demokrat, yeşil ve çevreci diye adlandırılır. Bu tanımlar mutlak değildir, farklı gruplandırmalar yapılabilir.

Batı ülkelerinde, solcu partilerden iktidara en yakın aday olarak sosyal demokrat partilerden bahsedebiliriz. Avrupa’da 1848 Devrimleri ya da Halkların Baharı, sosyal hareketin başlangıcı olarak sayılır. Sosyalistler, klasik demokrasiye zıt olmayan, siyasi demokrasiyi iktisadi ve sosyal demokrasi ile tamamlayan adil bir paylaşımı hedefler.

Söz konusu yıldan itibaren toplumda üretim ve güçleri değişime uğrar. Tarım toplumu, endüstri toplumuna........

© Tele1