Diğer

T24 Haftalık Yazarı

25 Ocak 2026

Bu haftanın gündemini sanırım Davos’taki “Dünya Ekonomik Forumu” belirledi desek yanılmış olmayız. Yapılan konuşmaların bir kısmı yapay zekâ ile de alakalıydı. Dolayısıyla bu hafta Davos’ta konuşulanlar üstüne yazmayı düşünüyordum ki dün e-mailime gelen bültenlerin birinde yer alan makale fikrimi değiştirdi.

21 farklı araştırmacının yer aldığı ve üç önce yayınlanan bir çalışma somut ve acil bir tehdide dikkat çekiyor; “kötü niyetli yapay zekâ sürüleri” (malicious AI swarms).

Peki bu "sürü" kavramı tam olarak ne anlama geliyor ve neden bu kadar endişe verici?

Sosyal medyada bot hesaplarla karşılaşmak artık sıradan bir deneyim. Hepimiz o tekdüze yorumları, aynı mesajı kopyala-yapıştır yapan hesapları, şüpheli profil fotoğraflarını görüyoruz. Peki ya bu botlar birbirleriyle konuşabilseydi? Öğrenebilseydi? Gerçek zamanlı olarak stratejilerini değiştirebilseydi? Bu soruların bizi götürdüğü cevap ise kötü niyetli yapay zekâ sürüsü oluyor.

Yani kötü niyetli bir yapay zekâ sürüsü; kalıcı kimlikler ve hafıza taşıyan, yani tek seferlik bot hesaplardan ziyade zaman içinde “geçmişi” oluşan karakterlerden meydana gelen bir ajanlar topluluğu. Bu topluluk ortak hedefler doğrultusunda koordineli biçimde hareket eder; ancak ton ve içerik açısından çeşitlilik gösterir, yani tüm üyeler birebir aynı şeyi tekrarlamaz. Üstelik gerçek zamanlı biçimde etkileşimlere, platformdan gelen ipuçlarına ve insanların tepkilerine uyum sağlayabilir. Çoğu durumda minimum insan gözetimiyle, büyük ölçüde otonom şekilde çalışabilmesi ve aynı anda birden fazla platformda faaliyet gösterebilmesi de bu sürünün ayırt edici özellikleri arasındadır.

Peki bu yapıları botlardan ayıran şeyler neler?

Klasik botlar kopyala-yapıştır mantığıyla çalışıyor, içerikleri tekrarlayarak algoritmik görünürlüğü tetiklemeye çalışıyordu. Sürüler ise organik görünümlü, bağlama duyarlı içerik üretebiliyor; ajanlar arasında tutarlı anlatılar sürdürebiliyor ve geri bildirimlerle evrilebiliyor. Araştırmacıların ifadesiyle, bu sentez, yani model güdümlü üretim, geleneksel, insan yoğun operasyonların hız veya maliyet açısından eşleşemeyeceği etkiler elde edebilir.

Yani, klasik ve çoğunlukla başarısız botların yerini artık kovan gibi çalışan, tek bir operatörün binlerce personayı akıcı biçimde koordine edebildiği ve ajanların yerelde adapte olurken merkezi bir düğümle periyodik senkronize olduğu sistemler alıyor. Bu yeni nesil, sosyal ağ yapılarını haritalayıp savunmasız toplulukları tespit ederek dilsel-kültürel-duygusal işaretlere göre mesajları ince ayarla özelleştirebiliyor. Fotogerçekçi avatarlar, bağlama uygun argo ve heterojen paylaşım ritimleri üretebiliyor.

Peki bu sürüler tam olarak nasıl zarar veriyor? Araştırmacılar birkaç kritik mekanizma tanımlıyor.

İlki ve belki de en sinsi olanı sentetik konsensüs oluşturma. Yapay zeka sürüleri farklı ideolojik gruplara aynı anda nüfuz edip, sanki geniş bir toplumsal uzlaşı varmış izlenimi yaratabilir. Düşünün, birbirinden bağımsız görünen yüzlerce hesap aynı görüşü savunuyor, aynı haberi paylaşıyor, aynı politikacıyı destekliyor. İnsan beyni doğal olarak "bu kadar kişi söylüyorsa doğru olmalı" diye düşünmeye meyilli. Araştırmacılar buna "kalabalıkların bilgeliğinin tersine çevrilmesi" diyor.........

© T24