Diğer

Konuk Yazar

03 Şubat 2026

Eğer artık kimse memnun değilse, bu düzen neden hâlâ sürüyor, diye kendine sormadan edemiyor insan.

Belki de cevap, büyük planlarda veya komplolarda değil, küçük alışkanlıklarda gizli.

Her gün, farkına varmadan, düzenin dayattıklarına hayatımızda biraz daha yer açıyoruz: Bir sessiz kalmayla, bir itirazı ertelemeyle, “uğraşmanın şimdi sırası değil” diye geçiştirmeyle.

Kimse tek başına sorumlu değil; ama herkes bu düzenin sürekliliğine ‘bir yerinden’ iyice bağlanıyor.

Böylece hayatın ritmi büyük kararlarla değil, ritüellerle kuruluyor:

Sabah alarmıyla, ayakta içilen kahveyle, işe yetişmek için ya da istemediği şeyleri işitmemek için kapatılan haberlerle.

(İngiltere’de pub geleneği de öyle başlamış. Bitkin işçi sınıfı evlere gitmeden önce biraz gevşesin diye.)

Artık bu küçük hayat düzeninin üstüne, bir de küresel bir yönetim dili örtülüyor.

Davos salonlarında parlatılan, rapor sayfalarında çeviri kokan türedi kelimeler, “büyüme olmadan iyileşme olmaz” diye tekrarlanan kasıtlı bir dil.

Sonunda, insan kendi hayatını da bir proje gibi yaşamaya başlıyor:

Tekno-kapitalizmin elinde ve de dilinde, ölçülebilir, hızlandırılabilir, optimize edilebilir bir varlık.

Yaşamak dediğimiz olgu, artık bir performans grafiği.

Bu dilde artık her şey bir yönetişim meselesi. Adalet, adamına göre değişebilir bir kavram; vicdan, kriz iletişiminin dipnotu.

İnsan hayatı veri akışına karışıyor, algoritma malzemesi oluyor, ‘yıkım’ “kaçınılmaz yan etki” diye adlandırılıyor. Kimse “bunu ben yaptım” demiyor; herkes sadece “sürecin gereğini” yerine getiriyor.

Kötülük bağırmıyor, skandal olmuyor; sistemin normal çalışmasına karışıyor.

Burada kilit ve masum olmayan kelime, alışmak. Çünkü alışınca soru sormayı da bırakıyoruz.

Başkasının başına geleni “zor bir dönem” diye adlandırıp geçiyoruz; uzaktakine üzülüp yakındakine susuyoruz.

Kendi hayatımızı rayında tutmayı, adaletin terazisi korkunç bozulmuş bir dünyayı düzeltmekten........

© T24