Gülebilme Özgürlüğü
Mizah, insanlık tarihinin en eski savunma mekanizmalarından biridir. Ayrıca çok güçlübir eleştiri aracıdır.Bir toplumun neye güldüğü kadar, neye gülemediği de onun özgürlük seviyesinigösterir. Çünkü mizah yalnızca eğlendirmez; düşündürür, sorgulatır ve çoğu zaman dilegetirilemeyeni dolaylı ve esprili bir dille ifade eder.Bu yönüyle mizah, bireysel zekânın olduğu kadar toplumsal hafızanın da önemli biryansımasıdır.
Tarih boyunca siyasal otoriteler, doğrudan eleştirinin bedelinin ağır olduğudönemlerde mizahla karşı karşıya kalmıştır.Osmanlı döneminde Karagöz ile Hacivat gölge oyunları da günlük hayatın yanı sırabürokrasi, yöneticiler, sınıfsal farklılıklar ve toplumsal çelişkiler mizah yoluyla eleştirilmiş,seyirci hem eğlenmiş hem de kendi yaşadığı düzen üzerine düşünmeye davet edilmiştir.Benzer biçimde Avrupa’da gelişen siyasi karikatür geleneği, özellikle 18’inci ve19’uncu yüzyıllarda gazetelerin en etkili muhalefet araçları olmuştur. Tek bir çizgi bazensayfalarca yazının anlatamadığını anlatabilmiştir.
Sosyolojik açıdan........
