Bir yeni cumhuriyet için
Cumhuriyet 29 Ekim 1923’te ilan edildi. O günü 1925’ten beri bayram olarak kutluyoruz.
İlan edilen ne ve bayram olarak kutladığımız nedir?
29 Ekim Türk halkının doğum günüdür. Cumhuriyet olmadan halk olmaz ve halk olmadan cumhuriyet mümkün değildir. Cumhuriyet iktidarı halkın alması ve devleti halkın yönetmesidir.
Olmazsa olmaz şartları var; iktidarın kaynağı ulus olacak, halk yöneticilerini ve temsilcilerini seçimle belirleyecek. Kral, padişah veya hanedan olmayacak. Cumhuriyet monarşinin antitezidir.
Yani 29 Ekim’de padişahı ve hilafeti alaşağı etmeyi, sadeleştirelim, devirmeyi kutluyoruz. Yıktık, mülklerine el koyduk, kendilerini ve tanrılarını göklerden yeryüzüne indirdik. Demek ki işin esası onlara bir iktidar alanı ve kutsiyet bırakmamamızdır.
29 Ekim yıkmanın ve yeni bir düzen kurmanın miladıdır; başında ve sonunda halk var. İlan ettiğimiz halkın iktidarının kurulması ve kutladığımız da asalak bir sınıfın iktidarının yıkılmasıdır.
Sadeleşiyoruz, yıkmadan cumhuriyet olmaz, el koymadan halk ortaya çıkmaz. Bu en sade devrimci cumhuriyet programıdır.
Kralı-sultanı devirdiğimiz, soyluları ve din ulularını kovaladığımız için, elde kalanı yönetmek gerekiyordu. Ancak halk yönetmek için çok büyük ve belirsiz bir kütledir. Bu durumda halkın yöneticilerini veya yönetime göndereceği temsilcilerini seçmesi gerek. Seçimi öyle icat ettik.
Halkın seçtiği temsilcilerin toplanacağı ve kararlar alacağı bir çatıya ihtiyaç duyuldu, meclis öyle ortaya çıkmıştır. Seçim ve meclis el koyma........
