menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Türkçe düşünmek - Türkçeyi düşünmek

255 0
22.09.2026

Ulusların gerçekten bağımsız olup olmadıkları, ‘kullandıkları dilin kendi sözcükleriyle o ulusun özgürlük düşünü dile getirmeye yetip yetmeyeceği ile’ de ölçülebilir.

Ve elbette bu kıstas bizim için de geçerli…

‘Bağımsız mı yoksa işgal altında mı?’ diye yine kendisini kullanarak tartışadurduğumuz Türkçe, UNESCO verilerine göre iki yüz milyonu aşkın insanın konuştuğu bir soy dil. Bu özelliğiyle, Çince, Hintçe, İspanyolca gibi ‘büyük insan kitlelerinin konuştuğu diğer büyük soy diller’ arasında...

Bükreş’ten Pekin’e kadar, İpek Yolu boyunca, karadan yapacağınız bir yolculukta Türkçeden daha iyi bir pasaportunuz olamaz; Türkçe konuşan insanların çoğu bu yörüngeye oturan asil ve baş döndürücü bir dil haritası çiziyorlar.

Türkçemiz, Avrasya’nın neredeyse resmi dili sayılır ve bundandır ki sözünü ettiğim hayalî yolculukta hangi kente giderseniz gidin, dilimizi konuşan, Türkçenin farklı ağızlarından, şivelerinden, lehçelerinden birini bilen kişilere mutlaka rastlarsınız:

Moğolistan’da Tunguzlar, Sarı Uygurlar; Ural-Altay dağlarının Kafkasya ile kurduğu devasa üçgende Yakutlar, Çuvaşlar, Kazanlar, Kırgızlar, Kıpçaklar, Özbekler, Kırımlılar, Türkmenler, Azerbaycanlılar, Kumuklar, Karaçaylılar, Balkarlar, Tatarlar; daha batıda Transilvanya’da Gagavuzlar (Gök Oğuzlar), Çıtak Türkleri; Yunanistan ve Bulgaristan’da Batı Trakya Türkleri, hatta Kuzey-Doğu Afrika kıyılarındaki kimi Türk boyları bizimle aynı dili konuşup, aynı iletişim malzemesini paylaşıyorlar…

‘Biz’ dediğimizde de demin boylarını sıraladığım topluluğa seksen milyonu aşkın bir nüfus eklemesi daha yapmış oluyoruz...

Biz Anadolu Türkleri, Türkçenin tüm kullanım haklarını yalnız kendi egemenlik sınırlarımızda -selahiyetimizde- görmeye alışmışız. Halbuki Türkçenin yaşam bölgesinde iki yüz milyonu aşkın insan, yirmiye yakın devlet, bir sürü lehçe, onlarca  şive, yüzlerce ağız var... 

Ve bir tek........

© Pusula Gazetesi