Ahilik, sıradan bir esnaf teşkilatı olmayıp sosyal, ekonomik ve siyasî yönleriyle ön plana çıkan ve ahlakî değerlerini Kur’an ve sünnetten alan bir hayat tarzıdır. Özü itibarıyla ahilik, temel prensiplerini Kur’an’dan almış ve ahiliğin ilk uygulamaları Hz. Peygamber (sav)’in hayatında karşımıza çıkmıştır. Sonraki asırlarda ise tasavvuf ekolleri içinde kendine yer bulmuş ve tasavvufun rengine boyanmış olan ahilik, esnaf teşkilatları ve bilhassa gençler arasında yayılmıştır. Böylece toplum içinde güçlü bir yapı haline geldikten sonra, Abbasiler eliyle farklı bir noktaya evrilmiştir. Ahiliği “fütüvvet teşkilatı” adı altında kurumsallaştıran ve İslam âlemine yayılmasını sağlayanlar, Abbasilerdir. Bilhassa 1185-1225 yıllarında hüküm süren Abbâsî Halifesi Nâsır-Lidînillâh fütüvvvet teşkilatına bizzat dahil olarak bu kurumu kendine bağlamış ve bu yolla hilafet makamını eski gücüne kavuşturup toplum tabakaları üzerinde etkili olmayı hedeflemiştir. Böylece ahilik, devlet nezdinde yeni bir siyasî çehre kazanmıştır.

Aynı halife İslam devletlerinin hükümdarlarına elçiler göndererek onları fütüvvet teşkilatına katılmaya davet etmiştir. Halifenin bu çağrısına Anadolu Selçuklu Sultanı İzzettin Keykavus olumlu cevap vermiş ve teşkilata dahil olmuştur. Ahilik teşkilatı Selçuklularla birlikte yeni bir güç kazanmış ve Anadolu’daki Türk........

© Pusula Gazetesi