Bu hafta Odapati'de, son dönemde çok konuşulan bozayı-insan karşılaşmalarını masaya yatırıyoruz. İzmir'de bir kişinin ayı saldırısında acı ölümünün ve Erzurum'da öldürülen ayının ardından, gerçekten 'ayı sayısı mı arttı', yoksa 'sosyal medyanın etkisi mi bu algıyı güçlendiriyor' sorularına, doğa programcısı Güven İslamoğlu'nun değerlendirmeleriyle yanıt arıyoruz. Daralan yaşam alanının etkilerine ve yapılabilecek bilimsel çalışmalara dek, hem insanlar hem de yaban hayvanları için alınabilecek önlemlere dair uzmanlar ne diyor? Öte yandan dünyadan dikkat çeken hayvan dostu gelişmeler de gündemimizde... New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani'nin evcil hayvanların beslenmesi ve kısırlaştırılması için ayırdığı 1,5 milyon dolarlık destek programı, Dalyan İztuzu'nda sağlığına kavuşa "Mari" isimli deniz kaplumbağasının denizle buluşması, ABD'nin Minnesota eyaletinde düzenlenen dünyanın ilk kedi yürüyüş turunda ortaya çıkan renkli görüntüler, iş insanı Arzuhan Doğan Yalçındağ'ın "Sait" isimli yavru martıya ilişkin paylaşımları ve engelli keçiye bebek gibi bakan ailenin hikayesi de bu haftanın öne çıkan başlıkları arasında.

Hazırlayan: Sinem Hançerigüzel

AYILARLA İLGİLİ NELER YAŞANDI

Türkiye'de yaban hayatıyla ilgili Ardahan, Rize, Erzurum, Erzincan ve Karabük başta olmak üzere birçok ilde ayılarla ilgili çok sayıda sosyal medya paylaşımı gündeme geldi. Haberlere yansıyan olaylarda ayıların yerleşim yerlerine indiği, evlerin bahçelerine veya tarlalara girdiği, bal kovanlarına ulaşarak yediği gibi ve bu konudan üreticilerin muzdarip olduğu gibi olumsuz haberler yer aldı. Öte yandan anne ayıların yavrularıyla birlikte görüntülendiği, yol kenarında ya da orman içinde yürüdüğü, bazen de çöplüklerde yemek aradığı gibi "sevimli" görüntüler paylaşıldı.

GİRESUN'DA 3 BOZAYI İÇİN AV İZNİ

Giresun'da ayıların yerleşim alanlarına, tarım arazilerine ve arı kovanlarına zarar verdiği belirtilirken, 3 bozayı için av izni verilmesi tartışma yarattı.

BOZAYILARA YAKIN DRON TAKİBİ TARTIŞMA YARATTI

Artvin'de yiyecek aramak için köy yakınlarına inen anne boz ayı ve iki yavrusu dronla görüntülenirken, "sevimli görüntü" sözleriyle paylaşıldı. Erzurum'da ise bozayı ve iki yavrusu dron ile görüntülenirken, çok yaklaşan drondan kaçan anne ayı, yavrularını korumaya çalıştı. Son olarak Artvin'de yiyecek arayan ayının dronu fark edince kaçtığı anlar ortaya çıktı.

BİR VATANDAŞ AYI SALDIRISINDA YAŞAMINI YİTİRDİ

İzmir'de gece saatlerinde evinin balkonunda uyuyan yaşlı bir kişinin, bir bozayının saldırısı sonucu yaşamını yitirmesi pek çok kişiyi derinden üzdü. Olayın ardından güvenlik güçleri ve ilgili kurumlar bölgede inceleme başlatırken, yerleşim alanında görülen ayı birkaç gün sonra vatandaşlar tarafından vurularak öldürüldü. Olay, Ege Bölgesi'nde ayı saldırılarının son derece nadir görülmesi nedeniyle geniş yankı uyandırdı.

Rize'nin Çilekli Yaylası'nda yaşanan olayda ise bir ayının vurulduğu belirtilirken, o görüntüler tepki çekti. Ayıyı kimin vurduğu bilinmezken, Prof. Dr. Veteriner Ebru Yalçın "Ayılar için sürek avı başlattılar resmen, tamamen insanların hatası yine bir türü soykırıma götürecek" diyerek yaban hayatının daraltan koşullara dikkat çekti. Doğa programcısı Güven İslamoğlu "İpin ucu kaçmadan şu işi durdurun" diye seslendi.

ERZURUM'DA BAŞI VE PENÇELERİ KESİLİP YAKILMIŞ AYI BULUNDU

Son olarak ise Erzurum’un Şenkaya ilçesinde, ilçe merkezi ve mahallelerden toplanan evsel atıkların döküldüğü çöp sahasında, başı ve pençeleri kesilmiş ve yakılmış halde bir bozayı bulundu. Şenkaya Medya'nın haberine göre, çöp döküm sahası olan alan diğer yandan, uzun süredir bozayılar tarafından yiyecek aramak için geldikleri bir nokta. Bölgeye dönem dönem vatandaşların geldiği, araçtan inmeden ayıları izlediği ve kayda aldığı aktarılıyor. Görüntülerde ölü ayının yanında bir diğer ayının yemek aradığı da görülüyor.

GÜVEN İSLAMOĞLU ODATV'YE KONUŞTU

Tüm bu yaşananlar, insan-yaban hayatı etkileşimine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdi. Çevre ve doğa odaklı belgeselleriyle tanınan programcı Güven İslamoğlu, konuya dair Odatv'ye konuştu:

"10 KİŞİ AYNI AYIYI GÖRE DE 'ÇOĞALDI' DENİYOR... BİLİMSEL ÇALIŞMA YOK"

"İnsanlar, ayıların bulunduğu alana giriyor, mantar topluyor. İnsanlarla ayılar bu ara sık karşılaşıyor. Çünkü insanlar, ayıların yaşam alanına çok müdahale etmeye başladı, her yere yol yapıldı. Ancak şu anda ayıların arttığına dair Türkiye'de hiçbir bilimsel çalışma yok. Hiçbir verici takılmadı ve ayı takibi, nüfus konusunda çalışma yok. Oturdukları yerden ne kadar çok ayı görülürse 'Ayı sayısı fazla' diyorlar. 10 kişi aynı ayıyı görse bile, tek ayı üzerinden yorum yapıyorlar. Bazı troller var.

"ÜRÜNE ZARAR VERİYORSA 'O HAYVAN ZARARLI' DİYE BAKILIYOR"

Öte yandan bazı bölgelerde balcılık yapıldığı için bununla ilgili sorunlar var. Bazı akademisyenler 'Ayılar artıyor' diye beyanat veriyor ama buna dair çalışma yok. 'Sayı arttı vurulsun' deniyor. Ekonomisine göre hayvanlar değerlendiriliyor. Ürüne zarar veriyorsa, o hayvanlar zararlı. Ama öyle bir popülasyon artışı yok.

Artvin Şavşat'tayım. Yaylalara çıktım, Gürcistan sınırına kadar çıktım 2 gündür. Bir tek tavşan gördüm. Ayıların olduğu yerdeyim ben. İnsanlarla da konuştum. 'Ayı gördünüz mü', 'Yok' diyorlar. Gördülerse de 'Gelmiyor, kaçıyor' deniyor. Bu ara kurt sayısında artış olduğu söyleniyor. Kurt artarsa domuz azalır. Ayı fazla deniyorsa, kurtlar, ayı popülasyonunu azaltacak etkilerden bir tanesidir.

"FOTOKAPANI NASIL KURDUN, DRONU AYININ İNİNE NASIL SOKTUN"

Bunu belli bir kesim pompalıyor. Sosyal medyada biri ayıları çekmiş ve ama Milli Parklar'dan izin almamışlar. Fotokapanı nasıl kurdun, o dronu oraya nasıl soktun, ayının inine? Yemleme yapıyorlar orada, yemleme yaptıktan sonra da fotoğraflar çekiyorlar, fotokapanları oraya koyuyorlar.........

© OdaTV