Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), 2001 yılında Dünya Süt Günü'nü başlattı. “1 Haziran” tarihinin seçilmesinin nedeni, pek çok ülkenin zaten bu tarih veya civarında ulusal süt günlerini kutluyor olmasıydı.

Dünya Süt Günü, henüz Birleşmiş Milletler tarafından resmi bir uluslararası gün olarak tanınmasa da FAO Piyasalar ve Ticaret Bölümü bu kutlamaları desteklemeye devam ediyor. Bu kapsamda, Süt Ürünleri Pazarı Ağı ve diğer çevrimiçi platformlar aracılığıyla Dünya Süt Günü etkinlikleri hakkında bilgiler toplanıyor ve paylaşılıyor. Bu ağ, üyelerine dünya süt endüstrisindeki gelişmeleri takip etmeleri için ücretsiz bir bilgi alışverişi ortamı sunuyor.

Peki, Dünya Süt Günü neden kutlanmalı?

Bugün Dünya Süt Günü'nü kutlarken, sütün gezegenimizdeki en yaygın üretilen ve en değerli tarım ürünlerinden biri olduğunu bir kez daha hatırlatmak isteriz. Süt, içerdiği temel besin maddeleri sayesinde gıda güvenliğini sağlamada, sağlıklı beslenmeyi desteklemede ve ekonomik kalkınmaya katkıda bulunmada kritik bir rol oynar.

Dünya Süt Günü, sütün bu güçlü etkileri hakkında farkındalık yaratmak için eşsiz bir fırsattır. İster süt dağıtımı gibi basit etkinliklerle ister bilgilendirici televizyon reklamlarıyla ister çocukları ve yetişkinleri kapsayan eğlenceli topluluk faaliyetleriyle olsun; bu özel gün, süt sektöründeki herkes için sütün değerini ve gücünü geniş kitlelere ulaştırma şansıdır (1,2).

Süt ve ürünlerinin tüketiminin toplum sağlığı açısından önemi:

Halk sağlığı açısından süt ve süt ürünlerinin hayatımızdaki yeri tartışılamaz bir öneme sahiptir. Temel olarak inek, koyun, keçi ve manda gibi memeli hayvanlardan elde edilen sütün yanı sıra yoğurt, peynir, kefir, dondurma ve süt tozu gibi sütten türetilmiş geniş bir ürün yelpazesinden bahsediyoruz. Ancak bu grubun tamamını aynı kefeye koymak doğru olmaz. Örneğin krema, ekşi krema ve krem peynir düşük kalsiyum içerikleri nedeniyle; tereyağı ve bazı kremalar yüksek doymuş yağ oranları nedeniyle; dondurma ise içindeki ilave şeker nedeniyle "sağlıklı süt grubu besinler" kategorisinde değerlendirilmezler (3-7).

Sağlıklı süt ve süt ürünleri grubu, genellikle yağsız veya az yağlı (%1) süt ve yoğurt, az yağlı kefir ile yağ ve tuz oranı düşük peynirlerden oluşur. Bu ürünler, yüksek kaliteli protein, kalsiyum, fosfor, çinko, B1, B2, B6, B12 vitaminleri ve niasin gibi pek çok önemli besin öğesi için vazgeçilmez kaynaklardır. A, D, E ve K vitaminleri ise sütün yağlı kısmında bulunur. Süt yağına sarımsı rengini veren karotenoidler ve floresan rengini veren B2 vitamini (riboflavin) içeriğidir. Sütün yağ oranı azaldıkça, bu yağda çözünen vitaminlerin miktarı da azalabilir. Zenginleştirilmemiş sütte D vitamini oldukça düşük düzeydedir (8-10).

Kemik sağlığı ve süt:

Süt ve süt ürünleri, kemik sağlığı için kritik olan kalsiyum, D vitamini ve fosforu barındırır. Ayrıca, içerdiği yüksek potasyum kan basıncının düzenlenmesine yardımcı olabilir. Bu nedenle, başta çocuklar ve gençler olmak üzere, doğurganlık çağındaki kadınlar ve yaşlılar da dahil olmak üzere tüm yaş gruplarındaki bireylerin süt ve ürünlerini düzenli olarak tüketmesi gerekmektedir. Protein içeriği de kemik sağlığı için önemlidir, zira kemik hacminin yaklaşık P'sini ve kemik kütlesinin üçte birini protein oluşturur (11-14).

Süt ve süt ürünleri için bilinçli tüketim: dikkat edilmesi gereken hususlar:

Bazı bireylerin, süt proteini alerjisi, içerdiği laktoza karşı duyarlılık (laktoz........

© ngazete