Instagram’da son günlerde neredeyse herkes 1980’lere dönüyor: Kabarık saçlar, vatkalı ceketler, eski fotoğrafçı dekorları, soluk renkler…

İnsanlar bugünkü yüzlerini yapay zekaya veriyor, kendilerini hiç yaşamadıkları ya da çoktan geride bıraktıkları bir dönemin içine yerleştiriyor…

Buna “eğlence” deyip geçmek kolay ama mesele bundan ibaret değil. Sosyal medyada yapılan, sadece eski bir saç modelini denemek ya da geçmişe gülümsemek değil... Geçmişin, Instagram tarafından bir kostüme dönüştürülmesi ile karşı karşıyayız.

Bir tarihsel dönem yaşandığı siyasal çatışmalardan, ekonomik dönüşümlerden, toplumsal acılardan, gündelik hayatın gerçekliğinden koparılıyor. Geriye birkaç kolay tanınan görüntü bırakılıyor: Saç, ceket, gözlük, fon, renk…

Böylece, 1980’ler artık anlaşılacak tarih olmaktan çıkıyor, seyirlik nostaljiye dönüşüyor…

Maalesef daha tuhafı; insanlar kendilerine özgü bir geçmiş görüntüsü yaratmak için aynı uygulamaya giriyor, aynı estetik kodlardan geçiyor, birbirine benzeyen yüzlerle geri dönüyor. Bireysellik vaadi, sonunda toplu bir benzerlik üretiyor.

Bu yüzden mesele bir Instagram oyunu değil. Mesele, geçmişle kurduğumuz ilişkinin değişmesi...

Bu kültürel dönüşümü anlatan bir düşünüre ihtiyacımız var: Fredric Jameson…

Fredric Jameson, kültür ile kapitalizmin geçirdiği dönüşüm arasındaki ilişkiyi inceleyen Amerikalı Marksist düşünür...

“Postmodernizm ya da Geç Kapitalizmin Kültürel Mantığı” araştırmasında geçmişle kurduğumuz ilişkinin değiştiğini/değiştirilmek istendiğini yazdı.

Ona göre geçmiş artık kendi siyasal çatışmaları, sınıfsal mücadeleleri ve tarihsel koşullarıyla değil,........

© Nefes