Mekke Anlaşması, Türkiye'nin istikrarına yararlı mı, zararlı mı?
Başından beri Mekke Anlaşması sürecini dikkatle izliyorum. Önce şunu saptayalım: Bu anlaşma barış ortamında değil, ABD/İsrail-İran savaşının kızıştığı momentumda olmasa da düşük yoğunluklu sürdüğü, ABD'nin kuvvetli saldırı histerisini sürekli dışa vurduğu bir çatışma ortamında 7 Ağustos 2026'da Mekke'de imzalandı. Mekke, sembolik olarak Sünni Müslüman kesimi işaret ediyor. Bu bile peşinen belirteyim, söz konusu anlaşma aktörlerinin ABD'nin bölgedeki aparatı durumuna düşüp Şii İran'ı çevrelemesi anlamına geliyor. S. Arabistan'a da koruma kalkanı sağlıyor ve kim ne derse desin İsrail için de bir dolaylı güvenlik şemsiyesi oluşturuyor.
"YURTTA BARIŞ, DÜNYADA BARIŞ" ÇİZGİSİNDEN SAPILMAMALI
Atatürk, "Yurtta Barış, Dünyada Barış" diyerek Türk dış politikasının temellerini atmıştı. Bu ilke bugün de geçerlidir. Türkiye, bu ilke çerçevesinde istikrarını koruyarak ve istikrar içinde hareket ederek bugünlere gelebilmiştir (103 yılda girdiğimiz tek dış sıcak çatışma yüzde yüz haklı olduğumuz Kıbrıs Barış Harekatı'dır).
Mekke Anlaşması, maalesef Türkiye'nin yakaladığı ve koruduğu istikrarı sekteye uğratabilecek boyutlar içeriyor. ABD/İsrail-İran savaşında Türkiye ile İran'ı karşı karşıya getirme riski taşıyor. Ne münasebet? Türkiye ve doğudaki üstelik sınır komşusu İran, 1639'dan bu yana ortak sınırlarının değişmediği iki devlet. Atatürk döneminde de, sonrasında 1979'da İran'daki rejim değişikliğine kadar da oldukça dostane iki devlet... 1979 sonrasında da arada kimi sorunlar olsa da komşuluk hukukunu sürdüren iki devlet... Orta Doğu'nun kilit taşı konumundaki bu iki devlet neden bir çatışma iklimine girsin?
TÜRKİYE KİMSEYLE ÇATIŞMADA DEĞİL, PEKİ YA S.ARABİSTAN VE PAKİSTAN?
Türkiye, kimseyle sıcak çatışma içinde değil. Oysa S. Arabistan, ABD'nin yanında açıkça yer aldığı için -sonradan bir ölçüde tutum değiştirse de- İran ve Husiler ile çatışma içine girmiş durumda. Keza, Pakistan da Hindistan ile çatısmalı... S. Arabistan ve Pakistan'ın Türkiye'ye gereksinimi var ama........
