Etken misiniz? Edilgen mi?
Uzun süredir konuşmacı olarak toplantılarda kendimi ifade edemiyordum. Son 15 gün içinde önce Ankara’da kurucu üyesi olduğum Avrupa Birliği ve Küresel Araştırmalar Derneği (ABKAD) tarafından düzenlenen gümrük birliğinin 30uncu yılını değerlendirme toplantısında, ardından yirmi yılı aşkın yönetim kurulu AB danışmanlığını yaptığım Uluslararası Nakliyeciler Derneği (UND) bünyesinde gerçekleştirilen toplantıda kendimi ifade şansı buldum. Bu vesile ile her iki kuruma da müteşekkir olduğumu ifade edeyim.
Toplantılardaki konuşma konusu aynıydı. Gümrük birliğinin son dönemini tesis eden 1/95 sayılı Ortaklık Konseyi Kararı’ndan (OKK) bu yana otuz yıl geçmiş ama ticaretin olmazsa olmazını oluşturan taşımacılık sektöründeki engeller bir türlü giderilememiş, ne yapmak lazım? Engel denilince de kaşımıza çıkan iki büyük başlık:
Taşımacılık yapan şoförlere uygulanan Schengen vizeleri ve süreleri
Öncelikle hemen belirtelim. Konular 30 yıldan çok daha öncelere uzanıyor.
Gümrük birliği dendiğinde benim hafızamda kaldığı kadarı ile başlangıç noktası 1/95 sayılı OKK değil, 1963 Ankara Anlaşması’nın geçiş dönemini düzenleyen Katma Protokol’ün yürürlüğe girdiği tarih olan 1 Ocak 1973 baz alınmalı. Hatta uygulamanın Protokol’ün imzalandığı 1971 yılının Kasım ayı itibarı ile asimetrik olarak başladığı düşünülürse 55 yıllık bir gümrük birliği olgusundan söz etmek mümkün. Asimetriyi açalım: o günkü adı ile AET Türkiye)ye karşı sanayi ürünlerinde uyguladığı gümrük vergilerini (gv), gümrük vergileri ile eş etkili vergileri (gvev), miktar kısıtlamalarını (mk ya da kotalar) ve miktar kısıtlamaları ile eş etkili uygulamaları (mkeu) hemen kaldırırken (daha sonra tek istisna tekstil ürünleri........
