TRUMP’TAN SÜRPRİZ U DÖNÜŞÜ: 48 SAATLİK TEHDİTTEN BARIŞ MASASINA
TRUMP’TAN SÜRPRİZ U DÖNÜŞÜ: 48 SAATLİK TEHDİTTEN BARIŞ MASASINA
ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik sert ültimatomunun ardından dikkat çeken bir geri adım attı. Kısa süre önce Hürmüz Boğazı’nın açılması için 48 saat süre tanıyan Washington yönetimi, şimdi ise barış görüşmelerinin başladığını duyurdu. Bu ani değişim, uluslararası kamuoyunda “perde arkasında ne oluyor?” sorusunu gündeme taşıdı.
“ÖNEMLİ KONULARDA ANLAŞMAYA YAKLAŞTIK”
Florida’daki Palm Beach Uluslararası Havalimanı’nda konuşan Trump, İran ile yürütülen temaslara ilişkin olumlu mesajlar verdi. Air Force One uçağında yaptığı açıklamada Trump, “Çok verimli görüşmeler yaptık. Önemli konuların neredeyse tamamında anlaşmaya vardık diyebilirim” ifadelerini kullandı.
Bu açıklama, ABD’nin kısa süre önce İran’a yönelik sert askeri tehditlerinin hemen ardından gelmesi nedeniyle dikkat çekti..
GİZLİ DİPLOMASİ TRAFİĞİ İDDİASI
Uluslararası basında yer alan iddialara göre, ABD’nin özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, İran Meclis Başkanı Muhammed Bagır Galibaf ile dolaylı temaslar yürüttü. Miami ve Cenevre’de gerçekleştirilen görüşmelerde, çok taraflı diplomatik temasların sürdüğü ve olası bir anlaşmanın zemininin hazırlandığı öne sürüldü.
Ancak İran cephesi bu iddiaları kesin bir dille yalanladı. Galibaf, ABD ile herhangi bir müzakerenin söz konusu olmadığını belirterek, haberleri “piyasa manipülasyonu” olarak nitelendirdi.
ASKERİ SEÇENEK MASADAN KALKMADI
ABD yönetimi her ne kadar diplomatik mesajlar verse de askeri seçeneklerin tamamen devre dışı bırakılmadığı görülüyor. New York Times’a göre, Washington ve Tel Aviv yönetimleri İran’a karşı operasyonel planlarını sürdürmeye devam ediyor.
Bu kapsamda, İran’ın ana petrol ihracat noktası olan Harg Adası’nın hedef alınması ve yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyuma yönelik operasyon seçeneklerinin hâlâ değerlendirildiği ifade ediliyor.
BÖLGESEL ZİRVEDE KRİTİK TEMASLAR
Öte yandan bölgedeki tansiyonu düşürmek amacıyla Mısır, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan dışişleri bakanları Riyad’da bir araya geldi. Zirvede, İran ile ABD arasında olası bir ateşkes ve diplomatik çözüm için yol haritası ele alındı.
Ancak görüşmelerde önemli bir engel ortaya çıktı. İran tarafında Batı ile iletişim kurabilecek etkili isimlerden biri olarak görülen Ali Laricani’nin İsrail tarafından öldürülmesi, diplomatik süreci sekteye uğrattı.
KULİSLERDE 15 MADDELİK PLAN İDDİASI
Diplomatik temasların perde arkasında ise kulislere sızdığı iddia edilen 15 maddelik bir plan konuşuluyor. Planın; nükleer program, Hürmüz Boğazı’nın güvenliği ve bölgesel gerilimin azaltılması gibi kritik başlıkları içerdiği belirtiliyor.
Ancak taraflar arasındaki güvensizlik, çelişkili açıklamalar ve sahadaki askeri hareketlilik, sürecin kırılganlığını koruduğunu gösteriyor.
BELİRSİZLİK DEVAM EDİYOR
Bir yanda sert tehditler, diğer yanda barış mesajları… ABD ile İran arasında yaşanan bu hızlı politika değişimi, uluslararası dengeleri etkileyebilecek yeni bir sürecin habercisi olabilir. Ancak mevcut tablo, diplomasi ile gerilim arasında gidip gelen karmaşık bir sürecin henüz netleşmediğini ortaya koyuyor.
“25 Gündür devam eden ABD (İsrail) İran savaşında gelinen noktada sonuç nedir?” diye bir soru soralım.
Ancak gelinen noktada görülen şudur: Bu savaş sadece askeri bir hesaplaşma değil, aynı zamanda bir irade ve sabır mücadelesidir. İran, tüm baskılara rağmen geri adım atmayarak bölgesel denklemde kolay lokma olmadığını bir kez daha göstermiştir. ABD ve İsrail’in kısa sürede sonuç alma üzerine kurulu planları sahada karşılık bulmamış, hesaplar tutmamıştır.
Bu tablo bize bir gerçeği daha hatırlatmaktadır: Güç sadece teknolojiyle, silahla ya da ekonomik üstünlükle ölçülmez. Tarihsel hafıza, toplumsal direnç ve inanç da en az bunlar kadar belirleyicidir.
Öte yandan, Gazze’de yaşanan insanlık dramı ve bu savaşın gölgesinde devam eden zulüm, dünya vicdanında derin yaralar açmaya devam etmektedir. Bugün belki sahada farklı sonuçlar tartışılıyor olabilir; ancak hakikat değişmez:
Zulüm ile abad olunmaz.
Ve tarih, er ya da geç, güce değil adalete yaslananların kazandığını yazacaktır.
Mirat Haber – YouTube
