İki hafta önce “Kıbrıs Fatihi Lala Mustafa Paşa” hakkında bir yazı yazmıştım. Aynı gün Mehmet Nuri Yardım tarafından Yeni Dünya Vakfı’nda Paşa’nın 446. vefat yıldönümü dolayısıyla bir toplantı düzenlendi. Burada yaptığım konuşmada Lala Mustafa Paşa’yı anlatırken aynı dönemde yaşayan iki büyük Osmanlı Devlet adamından da söz ettim: Birisi Mustafa Paşa’nın rakibi Koca Sinan Paşa, diğeri köylüsü olan Sokullu Mehmed Paşa.

Toplantı sonunda dinleyicilerin soru ve katkılarına yer verildi. Konuşanlar olumlu ve yapıcı katkı sundular. Ancak bir arkadaş herkesin yadırgadığı bir konuşma yaptı. Çok kesin ifadeler kullanarak, Sokullu Mehmed Paşa’yı hain ve münafık ilan ediverdi. Bu arkadaşın, açık şirk ve inkar olmadan hiç kimsenin münafık ilan edilemeyeceğini bilmesi gerekirdi. Ayrıca tarihçi olmadığı halde kulaktan dolma sathi bilgilerle, devşirmeleri ve özellikle Sokullu Mehmed Paşa’yı hain ilan etmesi çok yersiz ve boş bir iddiaydı. Netice itibariyle bu münasebetsiz konuşma, benim devşirme sistemi ve Sokullu Mehmed Paşa’yı daha derinlemesine araştırmama sebep oldu.

TDV İslam Ansiklopedisi’nde Prof.Dr. Abdülkadir Özcan; devşirmeyi “Osmanlı Devleti'nde çeşitli hizmetlerde kullanılmak üzere Osmanlı tebaası bazı hıristiyan çocuklarının bir kanun........

© Milat