Tarih 19 Eylül 1918’e gösteriyordu… Filistin’de İngiliz ordusuna karşı mevzilenmiş 4. Ordu kumandanının yaveri Yüzbaşı Cevat Rıfat (Atilhan) hemen telefona sarılmış, komşu orduları aramıştı. Aldığı haber korkunçtu… Düşman, Mustafa Kemal Paşa kumandasındaki 7. Ordu cephesinde bulduğu geniş boşluktan sola kıvrılarak Cevat (Çobanlı) Paşa ordusunun gerisine akmış, bu ani ve müthiş çevirme hareketi aşağı yukarı bütün ordunun elden çıkmasına sebebiyet vermişti. O kadar ki; Cevat Paşa başındaki kalpağı bile giyememiş, canını güç belâ kurtarabilmişti.

Yüzbaşı gayriihtiyari sormuştu:

“7. Ordu nerede? İngilizler, nasıl oldu da koca bir orduyu çiğneyerek 8. Ordunun gerilerine akabilirdi?”

Hayret verici bir cevapla karşılaşmıştı:

“7. Ordu aldığı emir üzerine muharebeyi kabul etmeden Bisan yönünde geri çekilmiş!”

Bu müthiş gelişme, o kadar kısa zamanda cereyan etmişti ki, 4. Ordunun yaveri, telefon başından ayrılıp yanı başındaki odada uyumakta olan Ordu Kumandanı Mersinli Cemal Paşa’yı[i] uyandırıp durumu anlatmasına bile vakit yoktu. Kurmay heyetinin durumunu dahi düşünmeden bütün sorumluluğu yüklenmiş, kumandanlara şu emri tebliğ etmişti:

“Ordu kumandanımız, bütün kıtaların mümkün olduğu kadar düşmanı oyalayarak Amman istikametinde geri çekilmelerini emrediyor, tafsilatlı emir yolda bildirilecektir!”

Genç bir yüzbaşı, bu kadar ağır bir mesuliyeti nasıl........

© Milat