Liberal demokrasilerin gerilediği, ‘seçimli otokrasi’ veya ‘rekabetçi otoriterizm’ denilen popülist hareketlerin yükseldiği bir çağdayız.

Huntington demokrasinin “üç dalga”sından bahsetmişti.

1- Kabaca, Fransız devriminden 20. Yüzyıl başlarında Faşizmin ve Komünizmin yükselişine kadar…

2- Demokrasinin İkinci Dünya savaşı sonrası yükselişi. Fakat 1960 ve 70’lerde askeri darbelerin ve yine totaliter hareketlerin yükselmesiyle demokrasinin bu ikinci dalgası kesilmişti.

3- 1970’lerin sonuna doğru demokrasinin “üçüncü dalga”sı başlamış, 1990’larda Berlin Duvarı yıkılmış, Sovyet sosyalizmi çökmüştü. Fukuyama’nın “Tarihin Sonu”nu yazdığı dönemdir.

Fakat 2000’lerde, Acemoğlu’nun deyişiyle “rüzgar tersine döndü.”

Artık “seçimli otokrasiler” yükselmeye başladı. Andreas Schedler’ın “Seçimli Otoriterizm” kitabı 2006’da yayınlandı. Kitapta Türkiye bu kategoride değildir. Fakat Jan-Werner Müller’in 2016’da çıkan “Popülizm Nedir” kitabında, Erdoğan iktidarı, verilen örneklerden biridir.

Artık bütün araştırmalarda Türkiye “Seçimli otokrasi” veya “seçimli / yarışmacı otoriterlik” kategorisinde yer alıyor. Merhum Ergun Özbudun da Türkiye’nin bu kategoride olduğunu yazmıştı.

Ayrıntılı tahlilleri, Göteburg Üniversitesi’nin V-Dem araştırmalarında bulabilirsiniz.

Görülüyor ki, Acemoğlu adı etrafında kopan entelektüel tartışma Türkiye’yi de yakından ilgilendiriyor.

‘OTOKRATLARIN ÇEKİCİLİĞİ’

Dünyanın en saygın iktisatçılarından Nobel ödüllü Daron Acemoğlu, liberal demokrasilerin gerilediğini........

© Karar