menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

NEREDE ANLATTIĞINIZ O KARADENİZ?

16 0
04.11.2026

Televizyon kanallarında Türkiye’nin değişik bölge ve yörelerine ait sözüm ona kültür-turizm amaçlı, görselliği ağır basan diziler, aşkla yoğun öykülerle sergilenmektedir. Kılık kıyafetlerin, binaların, konakların ve kentlerin dışında anlatılanlar yörenin ve bölgenin ekonomik, sosyolojik, pisikolojik ve kültürel yaşayışını yansıtmamakta, izleyenlerin beyinlerinde yanlış kanılar oluşturmaktadır. Zengin folklorik özelliklerini, yakaladıkları bir diyalektle günlük konuşma dili diye vermektedirler. Yazılı kültüre geçmeyen, hala toprak uygarlığının sözlü kültürüyle yetinen feodal düzenin ağalık-aşiret-şeyhlik-şıhlık anlayışıyla gelenekselliği baş tacı eden-hatta genç, yakışıklı ağalar ve alımlı, otoriter hanım ağalarla özendirir bir anlayışı sömürüyle sergilemektedirler. Dijital çağa geçişin sancılarının yaşandığı bir zamanda sanayi ve bilgi toplumunu yaşayamayan insanlarla bir yere varılamayacağının söylenmesi o kadar mı zor? Neredeyse izleyen gençler öyle okumuş zengin bir otoriteye, güzel sevgililere ağa olarak özenecekler.

Anlatılan öyküler o yöre ve bölgenin ağır yaşam koşullarını ve sorunlarını dillendirmemektedir. Irgatlık, yüzlerce köye sahip olma düzeniyle tek egemen gücün aşiret yönetimi olduğunun vurgusu, devletin henüz yerini alamadığı gerçekliğini-adaleti kendilerinin sağladığını görmezden geliyorlar. Bilim kurullarının, yapılan araştırma ve incelemelerin imbikten geçirilerek sanatsal pencereden bakanlarla halkın sorunlarına, sıkıntılarına, dertlerine ışık tutması beklenirken, insanları uyutma, dertleri, sıkıntıları, sorunları gizleme gibi saçma bir işi yapmaktadırlar. Sorunların ağalar hukukuyla çözümü çağdaşlığın çok ötesinde kalmakta, feodal düzenin yıkımı için yaşamsal hiçbir öneri getirmemektedirler. Zaman zaman devlet jandarmayla simgesel olarak görünmektedir.

Doğu, Güneydoğu, Orta Anadolu ve Karadeniz’e ait yapılan diziler, sanki bir el tarafından-çözüm sürecini bahane edip-bir yığın saçmalıklarla doldurularak halka sunuluyor. Sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel hiçbir kaygı taşımadan, geleneksel özellikleri bilmeden, öğrenmeden, araştırmadan “işte siz Karadeniz ve Karadenizliler”, “işte size Doğulular ve Güneydoğulular” diyebilme densizliğini gösterebiliyorlar. Ne onların anlattığı Karadenizliler ne de onların anlattığı Doğulu ve........

© Karadeniz'de sonnokta