Kira ilişkileri, özellikle son yıllarda hem kiracılar hem de kiraya verenler açısından ciddi uyuşmazlıkların yaşandığı bir alan hâline geldi. Artan kira bedelleri, konut ihtiyacı ve ekonomik şartlar nedeniyle “Kiracı hangi hâllerde tahliye edilebilir?” sorusu da sıkça soruluyor.

Öncelikle bilinmesi gereken temel kural şudur: Konut ve çatılı işyeri kiralarında kiraya veren, sadece kira sözleşmesinin süresi dolduğu için kiracıyı çıkaramaz. Türk Borçlar Kanunu, kiracıyı koruyan özel bir sistem öngörmüştür. Belirli süreli sözleşmeler, kiracı bildirimde bulunmadıkça aynı koşullarla bir yıl uzar; kiraya veren ise kural olarak sözleşme süresinin bitimine dayanarak sözleşmeyi sona erdiremez.

Ancak bu, kiracının hiçbir şekilde tahliye edilemeyeceği anlamına gelmez. TBK’da çeşitli tahliye sebepleri açıkça düzenlenmiştir.

1. Kiraya verenin gerçek konut veya işyeri ihtiyacı:

TBK’nın 350. maddesine göre kiraya veren; kendisi, eşi, altsoyu, üstsoyu veya kanunen bakmakla yükümlü olduğu kişiler için konut ya da işyeri ihtiyacı bulunması hâlinde tahliye davası açabilir. Ancak burada ihtiyaç iddiasının gerçek, samimi ve zorunlu olması önemlidir.

Örneğin kiraya verenin oturduğu ev satılmış ve kendisinin oturabileceği başka uygun bir konutu bulunmuyorsa, kirada bulunan kendi taşınmazına ihtiyaç duyması tahliye sebebi olabilir.

Buna karşılık, “Kirayı daha yüksek bedelle yeniden kiraya vereceğim” düşüncesi ihtiyaç sebebi değildir.

2. Taşınmazın yeniden inşa veya esaslı tadilat gerektirmesi:

Kiralananın yeniden inşa edilmesi, imar amacıyla esaslı şekilde değiştirilmesi veya kapsamlı bir onarım yapılması gerekiyor ve bu çalışmalar sırasında taşınmazın kullanılması mümkün olmuyorsa tahliye istenebilir.

Örneğin eski bir binanın yıkılarak yeniden yapılması gerekiyorsa ve inşaat sırasında kiracının taşınmazı kullanması mümkün olmayacaksa, TBK m.350 kapsamında tahliye gündeme gelebilir.

Burada basit bir boya, mutfak dolabı değişikliği veya küçük bir bakım işlemi ile tahliye sağlanamayacağını da unutmamak gerekir.

3. Taşınmazın yeni maliki kendi ihtiyacı için kullanacaksa:

Bir ev satın alan kişi, “Ben bu evde oturacağım” diyerek belirli şartlarla........

© Karadeniz'de sonnokta