menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Rab, Mülk, Adalet, Hakkaniyet ve Paylaşım

159 0
11.11.2026

Mülk Allah'ındır! İnsan sahip değil, sorumludur. Dünya birilerinin hükümranlık alanı değil, bütün canlıların ortak yaşam alanıdır.

Giriş: Bir ömürlük sahiplik vehmi!

SAHİPLİK VEHMİ: İnsanın Kendisine Söylediği En Büyük Yalan

Vehim, gerçekte var olmayan bir şeyi varmış gibi algılamak, zihnin ürettiği bir tasavvuru hakikat zannetmektir. İnsan bazen olmayanı var sanır, bazen de geçici olanı kalıcı, kendisine emanet edileni kendi mülkü zanneder.

İşte sahiplik vehmi tam da budur!

İnsan dünyaya hiçbir şey getirmediği hâlde zamanla evler, tarlalar, bağlar, bahçeler, fabrikalar ve servetler edinir; ardından bunların kendisine ait olduğuna inanır, VEHMEDER!. "Benim" der, sahiplenir, sınırlar çizer, duvarlar örer, tapular düzenler ve sahip olduğunu düşündüğü şeyler üzerinden kendisine bir üstünlük alanı ve hakkı kurar.

Biriktirdikçe güçlendiğini, güçlendikçe kalıcılaştığını, kalıcılaştıkça da kendisini daha güvende hissettiğini zanneder.

Oysa bütün bunlar bir vehimden ibarettir. Çünkü insan, kendisine ait olduğunu düşündüğü hiçbir şeyi yaratmamış, var etmemiştir. Sadece kendisinden önce var olan bir dünyaya gelmiş, kendisine ayrılan ömür içerisinde bazı imkânlardan yararlanmış ve zamanı geldiğinde hepsini geride bırakmıştır.

Çünkü sahip olmak demek onu var etmek demektir! Var edemediğiniz, yaratamadığınız sürece Mülk sahibi olduğunuz koca bir yalan ve mutlak bir vehimdir!

Teolojik açıdan mesele çok daha açıktır:

Göklerin ve yerin mülkü Allah'a aittir. İnsan ise kendisini malik zannettiği bu dünyada, aslında sahibi olmadığı şeyler üzerinde sahiplik iddiasında bulunmakta, küstahlık ve edepsizlik ederek, haddi aşmaktadır.

Felsefi açıdan sahiplik vehmi, insanın geçicilik karşısında kalıcılık arayışının, ölüm karşısında ölümsüzlük yanılsamasının ve kendi varlığını güvence altına alma arzusunun bir tezahürüdür. İnsan, sahip olduklarını çoğaltarak kendisini büyüttüğünü zanneder; oysa çoğu zaman sahip oldukları çoğaldıkça esareti de çoğalır. Esirlik ettiği nüve çoğaldıkça esaretin okşayıcılığı dolayısıyla teslimiyeti de çoğalır…

Duygusal açıdan ise bu vehim, insanın hayatını tüketen ağır bir yük hâline gelir. Sahip olduklarını kaybetme korkusu, daha fazlasına ulaşma hırsı, başkalarının kendisinden fazla sahip olmasına duyulan kıskançlık ve sahip olduklarıyla üstünlük kurma arzusu insanın huzurunu tüketir ve insanı yok eder.

Sonunda ölüm gelir ve bütün bu iddiaları susturur. İnsan, biriktirdiği servetten bir kuruş, sahip olduğunu düşündüğü topraktan bir karış bile götüremez.

İşte o zaman gerçek bütün çıplaklığıyla ortaya çıkar: İnsan hiçbir şeyin sahibi değildir.

Sahiplik vehmi, insanın kendisine ait olmayanı kendisinin zannetmesi; kulluk ise her şeyin gerçek sahibini tanıyıp O'nun belirlediği ölçüye teslim olmasıdır.

Öyleyse mesele daha fazla şeye sahip olmak değil, sahip olduğunu zannettiği şeylerin bir sahibi olduğunun idrakiyle esaretinden kurtulmaktır.

Çünkü insanın gerçek özgürlüğü, sahiplik iddiasında değil; teslimiyettedir.

MÜLK ALLAH'INDIR. İnsan sahiplenmek için değil, adaletle ve ahlakla yaşamak, paylaşmak ve emaneti gerçek sahibine yüz akıyla teslim etmek için vardır.

İnsan dünyaya gelirken yanında hiçbir şey getirmez. Ne bir karış toprak, ne bir ağaç, ne bir ev, ne bir avuç altın, ne de bir damla su...

Dünyaya gözlerini açtığında kendisini hazır olan bir yaşamın içerisinde bulur. Dağlar, ovalar, nehirler, denizler, ormanlar, hayvanlar, bitkiler, güneş, ay ve yıldızlar zaten oradadır. İnsan bunların hiçbirini yaratmamıştır. Hiçbirinin varlık sebebi değildir. Dolayısıyla hiçbirinin mutlak sahibi değildir.

Ancak zamanla bir şey olur. İnsan, içerisinde yaşadığı dünyayı tanımlamaya, sınıflandırmaya, bölmeye, paylaşmaya ve nihayet sahiplenmeye başlar.

Benim evim, benim tarlam, benim bağım, benim bahçem, benim fabrikam, benim ormanım, benim madenim, benim denizim, benim suyum...

Bir süre sonra bununla da yetinmez. Sahip olduklarını çoğaltır, biriktirir, istifler. Biriktirdiklerini güce, gücünü nüfuza, nüfuzunu başkaları üzerinde hükmetme aracına dönüştürür.

Trilyonlarca serveti, binlerce dönüm arazisi, fabrikaları, şirketleri, malikâneleri, çalışanları, çevresi ve eşrafı olduğunu iddia eder. Kendisine ait olduğunu düşündüğü her şey üzerinden bir üstünlük........

© İstiklal