​Dünya genelinde ve özellikle Türkiye’de son yıllarda biyo-psiko-sosyal bir kurum olan evliliğin sonlanma oranlarında göze çarpan bir artış gözlemlenmektedir. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri ve uluslararası istatistikler, boşanma hızının her geçen yıl kademeli olarak yükseldiğini ve evlilik sürelerinin kısaldığını göstermektedir. Evlilik; bireylerin duygusal, sosyal ve ekonomik gereksinimlerini karşılamak üzere inşa edilen yapısal bir bağ iken, günümüz sosyo-kültürel değişimleri bu yapının esnekliğini ve sürdürülebilirliğini doğrudan etkilemektedir.

​Peki, boşanmalar neden bu kadar arttı? Bu sorunun yanıtı, tek bir nedene indirgenemeyecek kadar karmaşık olup; sosyolojik, psikolojik, ekonomik ve teknolojik boyutların birbiriyle etkileşimi çerçevesinde ele alınmalıdır.

​1. Toplumsal Rollerin Dönüşümü ve Kadının Ekonomik Bağımsızlığı

​Klasik aile yapısında geleneksel rol dağılımları belirgindi: Erkek evin geçiminden sorumlu ana aktör, kadın ise hane içi bakım ve düzeni sağlayan konumdaydı. Sanayileşme, kentleşme ve eğitim düzeyinin yükselmesiyle birlikte kadının iş gücüne katılımı belirgin bir şekilde artmıştır.

​Kadının ekonomik bağımsızlığını kazanması, evlilik içi güç dengelerini yeniden şekillendirmiştir. Bu durum evliliğe verilen değeri düşürmemekte; ancak sağlıklı işlemeyen, psikolojik ya da fiziksel şiddet barındıran veya doyum sağlanamayan evliliklerde kalma zorunluluğunu ortadan kaldırmaktadır (Giddens, 2013). Bireyler artık ekonomik veya sosyal baskılar nedeniyle işlevsiz ilişkileri sürdürmek yerine, bireysel refahlarını ön planda tutarak ayrılma kararını daha rahat alabilmektedir.

​2. Bireyselleşme ve Mantık / Duygu Çatışması

​Modernite ve postmodern dönem ile birlikte normatif değerler yerini bireysel özerkliğe bırakmıştır. Sosyolog Anthony Giddens’ın (1992) "Saf İlişki" (Pure Relationship) olarak tanımladığı kavram, günümüz evliliklerinin temel dinamiğini özetlemektedir. Saf ilişki, tarafların yalnızca ilişkiden sağladıkları duygusal ve psikolojik........

© İstiklal