İntifa hakkı, Türk Medeni Kanunu’nun 794 ve devamı maddeleri ile düzenlenmiş olup mülkiyet hakkından sonra şahıslara en geniş yetki veren sınırlı ayni haktır. İntifa hakkı; herhangi bir hak, malvarlığı, taşınır veya taşınmaz üzerinde tesis edilebilen ve bunun sonucunda o şey üzerinde kullanma ve yararlanma hakkı taşıyan sınırlı ayni haktır. İntifa hakkı, kişiye bağlı irtifaklar altında düzenlenmiş olup oturma hakkı gibi şahsın varlığına bağlı tesis edilen bir haktır. Bu durumun sonucu olarak intifa hakkı, devredilemeyen ve ölüm sonucunda mirasçılara geçmeyen bir haktır.

Türk Medeni Kanunu Madde 794 – “İntifa hakkı, taşınırlar, taşınmazlar, haklar veya bir malvarlığı üzerinde kurulabilir. Aksine düzenleme olmadıkça bu hak, sahibine, konusu üzerinde tam yararlanma yetkisi sağlar.”

Üzerine intifa hakkı tesis edilen şey “çıplak mülkiyet” olarak adlandırılmaktadır. Nitekim intifa tesis edilen şeyin mülkiyeti hak tesis eden kişiye ait olsa da kullanım ve yararlanma hakları intifa hakkı sahibinde olacağından; intifa tesisini sağlayan malik sadece çıplak mülkiyete sahip olacaktır.

İntifa Hakkında Kullanım Devri Mümkün müdür? Gelir ve Dava Hakları Kime Aittir?

İntifa hakkı her ne kadar devredilemeyen ve kişiye bağlı bir hak olsada; kullanım hakkı veya yönetim yetkisi devre konu olabilir. Burada kastedilen; mülkiyet devri veya intifa hakkının bizzat devri değil, taşınmazın kiraya verilmesi ya da yönetici atanması gibi kullanım veyahut yönetim yetkilerinin üçüncü kişilere bırakılabilmesidir. Ancak sözleşme ile bu durumun aksine, özellikle kullanım hakkının devrini sınırlandıran özel hükümler getirilebilmesi mümkündür.

Türk Medeni Kanunu Madde 806 – “Sözleşmede aksine hüküm yoksa veya durum ve koşullardan hak sahibince şahsen kullanılması gerektiği anlaşılmıyorsa, intifa hakkının kullanılması başkasına devredilebilir. Bu takdirde malik, haklarını, devralana karşı doğrudan doğruya ileri sürebilir.”

İntifa hakkının kullanım ve yararlanma hakkının devrinden veya doğrudan intifa hak sahibi tarafınca kullanılmasından doğan gelirler intifa hakkı sahibine ait olacaktır.

İntifa hakkı sahibi; intifa hakkına konu taşınmaz bakımından, çıplak mülkiyet sahibinin sahip olduğu zilyetlikten doğan dava ve talep haklarını da kullanabilir; örneğin üçüncü kişilere karşı el atmanın önlenmesi, haksız işgal veya ecrimisil davaları gibi zilyetlikten (malı elinde bulundurma hali) doğan hakları ve dolayısıyla davaları ileri sürebilecektir. Bu durum, özellikle imar durumu veya yapı güvenliği gibi riskli taşınmazlarda hukuki takip açısından lehe sonuçlar doğurabileceği gibi yanlış bir hukuki süreç yürütülmesi hâlinde geri dönüşü olmayan sonuçlara da yol açabilme riski taşımaktadır.

İntifa Hakkının Sınırları Nelerdir?

İntifa hakkı sahibinin kullanma ve yararlanma yetkisi sınırsız değildir. Bu yetki malın özdeğerine zarar verecek şekilde kullanılamaz. İntifa hakkı sahibi, taşınmazın ekonomik özgülenme amacını, malike önemli zarar verecek ölçüde değiştiremez; taşınmazı yeni bir şekle dönüştüremez veya esaslı bir değişiklik yapamaz.

Türk Medeni Kanunu Madde 817- “İntifa hakkı sahibi, intifa konusu taşınmazın ekonomik özgülenme yönünü malike önemli zarar verecek şekilde........

© Hukuki Haber