İşten çıkarıldığınızda elinize geçmesi gereken tutar, sandığınızdan daha net kurallara bağlı: İş Kanunu’na göre kıdem tazminatı, her tam çalışma yılı için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret üzerinden hesaplanır. Yani 5 tam yılını dolduran bir çalışan, kabaca 5 aylık brüt maaşına yakın bir kıdem tazminatına hak kazanır. Buna rağmen danışma görüşmelerinde en sık gördüğümüz durum, çalışanların bu hakkı ya hiç hesaplamamış ya da yalnızca çıplak maaş üzerinden, yani eksik, hesaplamış olması.

Bu yazımda kıdem ve ihbar tazminatının kimlere ödendiğini, doğru hesabın nasıl yapıldığını ve tazminatınız ödenmezse hangi adımları atacağınızı sade bir dille anlatıyoruz. Amaç, masaya otururken hakkınızın kaç lira olduğunu bilerek oturmanız.

Kıdem Tazminatına Kimler Hak Kazanır?

Kıdem tazminatının ilk şartı nettir: Aynı işverene bağlı olarak en az 1 tam yıl çalışmış olmak. İkinci şart ise iş sözleşmesinin, kanunda sayılan hâllerden biriyle sona ermesidir. İşveren sizi haklı bir neden olmaksızın işten çıkarırsa kıdem tazminatına hak kazanırsınız; buna karşılık işveren, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık gibi haklı bir nedenle feshi ispatlarsa kıdem ödenmeyebilir.

Somut bir örnek: Bahçelievler’de bir zincir markette 3 yıldır kasiyer olarak çalışan Hasan, “performans düşüklüğü” gerekçesiyle işten çıkarıldı. Performans düşüklüğü, işverene kıdem tazminatını ödememe hakkı vermez, Hasan hem kıdem hem de ihbar tazminatına hak kazanır. Üstelik kendi istifa eden çalışan bile bazı durumlarda kıdem alabilir: ücretin ödenmemesi gibi haklı nedenle fesih, erkek çalışanın askerlik nedeniyle ayrılması, kadın çalışanın evlilik tarihinden itibaren 1 yıl içinde ayrılması ve emeklilik bu istisnaların başında gelir.

Fesih gerekçesinin doğru değerlendirilmesi, tazminat hakkının ilk adımıdır.

Kıdem Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

Peki ama hesap tam olarak nasıl yapılıyor? Formül şu: Son giydirilmiş brüt ücret × çalışılan tam yıl sayısı. Yıldan artan aylar ve günler de oranlanarak hesaba katılır. Buradaki kritik kavram “giydirilmiş ücret”: Çıplak brüt maaşınıza yol, yemek, düzenli ikramiye ve prim gibi süreklilik taşıyan ödemelerin eklenmiş hâlidir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin yerleşik içtihadı da düzenli ve sürekli sağlanan bu menfaatlerin hesaba dahil edilmesi yönündedir.

Kıdem Tazminatı Formülü

Kıdem tazminatı = Son giydirilmiş brüt ücret × tam yıl sayısı Yıldan artan süreler gün bazında oranlanır. Giydirilmiş ücrete yol, yemek ve........

© Hukuki Haber