Yapay zekâ çağında eğitim liderliği: Dönüşümü kim yönetecek?
“YZ çağında eğitim liderleri, birer teknoloji lideri olmak için mücadele etmelidirler.”
Prof. Dr. Mehmet Sincar ile eğitimde yapay zeka kullanımını konuştuk.
EĞİTİMDE YAPAY ZEKA KULLANIMINI NASIL ELE ALALIM HOCAM?
Yapay zekâ, insanlığın önündeki zorlukların üstesinden gelmek ve yeni fırsatlar yaratmak için kullanılan gelecek odaklı bir teknolojidir. Bu teknoloji bir çok bilim alanında olduğu gibi eğitim de kullanılmaktadır. Eğitimde yapay zekâ (YZ) entegrasyonu, bir “yazılım güncellemesi” değil; kültürel ve pedagojik bir paradigma değişimidir. Bu noktada asıl odak noktası, YZ’nin hangi insani değerler ve pedagojik amaçlar çerçevesinde kullanıldığıdır. Bu nedenle eğitim liderliği öğrenme ekosisteminin mimarı olarak hareket etmelidir. Mevcut eğitim anlayışı hâlâ ortalama öğrenciyi hedeflerken, YZ her öğrenciyi kendi öğrenme hızına göre yakalayabilmektedir. Bu nedenle gerçek dönüşüm, teknolojiyi sınıfa sokmak değil, öğretmenin rolünü “anlam inşa ediciliği” ile güçlendirebilmeli ve pedagojik bir pusula oluşturmalıdır. Bu bağlamda şu beş soruya verilecek cevap oldukça önemlidir.
YAPAY ZEKÂ EĞİTİMİ NASIL DÖNÜŞTÜRÜYOR?
Kişiselleştirilmiş öğrenme: İmkân ve sınır
Eğitim sistemleri uzun yıllar boyunca “ortalama öğrenciye” göre tasarlandı. Oysa her sınıfta hız, ilgi ve öğrenme biçimi farklı olan öğrenciler var. Yapay zekâ destekli sistemler öğrencinin hata örüntülerini analiz ederek ona özel içerik sunabiliyor. Örneğin bir öğrenci matematikte işlemsel hatalar yaparken diğeri problem kurmada zorlanabilir. Sistem bu ayrımı fark edip farklı türde alıştırmalar üretebilir. Bu önemli bir imkândır. Çünkü öğretmenin 30 öğrencinin mikro düzeyde tüm ihtiyaçlarını aynı anda takip etmesi gerçekçi değildir. Ancak burada kritik bir sınır var:Kişiselleştirme yalnızca içerik seviyesinde kalırsa yüzeysel olur. Öğrencinin öğrenme motivasyonu, öz düzenleme becerisi ve anlam kurma süreci hâlâ insan rehberliği gerektirir. Yapay zekâ bireyselleştirme kapasitesi sunar; ama pedagojik yön hâlâ öğretmendedir.
Öğretmenin rolü: Derinlik kazanımı
İnternet tarihi açısından uzun zaman önce bilgiye erişimin sınırları kalktı. Üretken yapay zekânın hayatımıza girmesiyle birlikte öğrenciler birkaç saniyede kapsamlı bir metin........
