Türkiye'nin savunma ve havacılık sanayii son bir yılda ihracat rakamlarını önemli oranda artırdı. Ağustos 2026 itibarıyla 12 aylık toplam ihracat 10,9 milyar dolara yükseldi; yılın ilk sekiz ayında ise 6,3 milyar dolarlık ihracatla geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 16,2'lik bir sıçrama yaşandı.

TUSAŞ, KAAN'ın seri üretimine hazırlanırken yıllık kapasitesini mevcut 6-9 uçaktan 30 uçağın üzerine çıkaracak yeni bir üretim hattı kuruyor. ROKETSAN, Ankara Lalahan'da "Avrupa'nın en büyük savaş başlığı üretim tesisi" olacak yeni entegre fabrikasıyla HİSAR, SİPER ve TAYFUN üretiminde kapasitesini beş katına çıkarmayı hedefliyor. ASELSAN yeni yatırımlarla üretim gücünü artırıyor, Baykar ise küresel talep karşısında büyüyen ihracat hedeflerini yönetmek için sürekli yatırım yapıyor.

Bu tablo yalnızca Türkiye'ye özgü değil. NATO'nun 2026 toplam savunma harcamasının bir önceki yıla göre yüzde 11 artışla 1,8 trilyon doları aşması bekleniyor. Sivil havacılıkta da benzer bir tablo var: Boeing'in sipariş birikimi 695 milyar dolara dayanmışken, geçen yıl bazı gövdeleri motorsuz olarak üretim hattında bekletmek zorunda kalan Airbus 2026'ya girerken hâlâ motor tedarikçisi Pratt & Whitney ile "gelecek hacimler" üzerine görüşmelerini sürdürüyor. Avrupalı füze devi MBDA'nın sipariş birikimi neredeyse sekiz yıllık cirosuna denk geliyor; Lockheed Martin'in füze ve atış kontrol birimi rekor teslimat yapmasına rağmen sipariş birikimini bir yılda yüzde 20 daha büyütmüş durumda.

Kısacası, dünyanın dört bir yanında aynı soru soruluyor: Sipariş defterleri tarihin en dolu dönemini yaşarken, üretim neden aynı hızda büyümüyor? Bain & Company'nin kısa süre önce yayımladığı "Aerospace and Defense: Winning the Race to Scale" başlıklı analiz, tam da bu soruya çok çarpıcı bir yanıt veriyor: Sorun artık talep değil, tedarik zinciri.

Asıl sorun tedarik zinciri

Bain'in 15 büyük programı mercek altına aldığı araştırmaya göre, incelenen programların yaklaşık yüzde 90'ında üretim artışının önündeki en büyük engel tedarik zinciri kısıtları. ABD ve Avrupa'daki havacılık ve savunma şirketleri bazı programlarda mevcut üretim........

© Habertürk