Venezuela, Suriye ve İran gibi ülkelerde yaşanan kriz, yalnızca kötü yönetim ya da yaptırımların sonucu değildir. Bu ülkelerde asıl kırılma, iktidarın yoksulluk üzerinden kurduğu geleneksel yönetim mekanizmasının işlevini yitirmesidir. Başka bir ifadeyle, yoksullar artık parayla yönetilememektedir. Ekonomik çöküş, rıza üretimini mümkün kılan asgari zemini ortadan kaldırmıştır.

Bu durumu anlamak için başvurulabilecek en açıklayıcı çerçevelerden biri Abraham Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisidir. Maslow’un kuramı, siyasal sadakatin ya da ideolojik bağlılığın, temel fizyolojik ihtiyaçlar karşılandığında anlam kazandığını söyler. Açlık, barınma krizi ve güvencesizlik koşullarında ne din, ne ulusal söylem, ne de rejim propagandası toplumsal meşruiyet üretebilir. Alt basamak çöktüğünde, üst yapı kendiliğinden çöker.

İran’da yıllardır süren enflasyon, Venezuela’da kronikleşen gıda kıtlığı ve Suriye’de savaş sonrası derinleşen yoksulluk, bu çöküşün farklı tezahürleridir. Bu ülkelerde zenginler, refah düzeylerinden........

© Günışığı Gazetesi