Bu yılların yakın dönemde olduğunu sananlar çok yanılırlar… Et başta olmak üzere önemli gıda ürünlerini ithal eder duruma düşen Türkiye, bir zamanlar dünyanın parmakla gösterdiği bir tarım ülkesiydi. Çorak topraklar hayat buluyor, kurulan devlet üretme çiftlikleri ve tohum geliştirme merkezleriyle tarımda devrim gerçekleştiriliyordu. Adeta yoktan var ediliyordu, çünkü köylü tarım teknolojisinin çok uzağındaydı ama öncüler vardı, bu bir öncünün öyküsüdür.

Burada kuru tarımdan bahsedeceğiz. Kuru tarım; kurak veya yarı kurak bölgelerde sulama yapılmadan, tamamen doğal yağışlara dayalı olarak yapılan tarım türü. Kuru tarımın ilk geliştirildiği alanlar da Eskişehir’in kıraç toprakları… Her gün bardak bardak içtiğimiz çayın tarımı için nasıl Doğu Karadeniz Bölgesi biçilmiş kaftan ise buğday başta olmak üzere; tahıl üretimi için de İç Anadolu Bölgesi öyleydi.

Çay için Zinhi Derin, buğday için Ali Numan Kıraç görev başındaydı.

Ali Numan Kıraç, 1931-1942 yılları arasında Eskişehir Karacaşehir eteklerinde kurulan Kuru Tarım Deneme İstasyonu Müdürlüğünü yürüttü. Sulama olmaksızın, kurak ve yarı kurak topraklarda buğday rekoltesini artıran teknikler geliştirdi.

Bugün pek çok ülkeye model olarak sunulan, buğday üretiminde toprak işleme ve ot kontrolünü temel alan “kuru tarım sistemi” uluslararası kuruluşlarca “Türk mucizesi” olarak kayda geçti.

Ali Numan Kıraç (1897-1954), Cumhuriyet’in ilk yıllarında Atatürk tarafından ABD’ye eğitim için gönderilen Türkiye’nin öncü ziraat mühendislerinden ve bilim insanlarından biriydi. İş insanları Can Kıraç ve İnan Kıraç’ın babası olan Ali Numan beye, Eskişehir'deki kıraç topraklarda yürüttüğü başarılı çalışmasından dolayı Atatürk tarafından "Kıraç" soyadı verilmişti.

Türk Tarım Orman Dergisi’nden derlediğim bilgilere göre; Kıraç, 1897 yılında Bursa'da doğdu. 1914’te Abdülhamit’in kurduğu Bursa Ziraat Mektebini bitirdi. Bir süre çiftçi eğitiminde görev aldı, Kurtuluş Savaşı yıllarında ordunun gıda ihtiyacının sağlanmasında görevlendirilen ekipteydi.

1926’ya kadar Amasya’da kalan Ali Numan Bey, Ankara........

© Gazete Pencere