“Her şey çok güzeldi... sonra bir anda değişti.”

Modern ilişkilerin en tanıdık cümlesi bu olabilir. Yoğun bir ilgiyle başlayan, mesajların sabahlara kadar sürdüğü, planların havada uçuştuğu bir süreç... ve ardından açıklaması zor olan bir mesafe. Ne net bir kavga vardır ne de somut bir sebep. Sadece hissedilen bir uzaklık. Ve sonra kaçınılmaz son...

Peki gerçekten ne oluyor?

Bu sorunun cevabı çoğu zaman “ilgisizlik” ya da “karakter meselesi” kadar basit değil. Daha derinde, görünmeyen ama ilişkileri güçlü şekilde yöneten bir dinamik var: bağlanma stilleri. Ve bu dinamik içinde en çok kafa karıştıran, en çok iz bırakanlardan bir bağlanma stili var: kaçıngan bağlanma.

İsmini çok duymuşsunuzdur bu bağlanma stilinin. Gerek sosyal medya gerekse karşılaşılan ilişkilerde sıklıkla denk gelen bir bağlanma türüdür bu.

Bugün birçok insan, yaşadığı ilişki deneyimlerini anlamlandırmaya çalışırken aslında aynı döngülerin içinde tekrar tekrar yer aldığını fark ediyor. İsimler değişse de hisler benzer kalıyor; başlangıçlar heyecanlı, sonlar ise çoğu zaman belirsiz. Peki neden oluyor bu belirsizlik gelin biraz buna bakalım.

YAKINLIK NEDEN BAZILARI İÇİN TEHLİKELİ GİBİ HİSSEDİLİR?

Bağlanma kuramına göre, bir insanın sevgiyle kurduğu ilişki tesadüfi değildir. Çocuklukta bakım verenle kurulan bağ, yetişkinlikte kurulan romantik ilişkilerin adeta taslağını oluşturur.

Duygusal ihtiyaçları karşılanan bir çocuk için yakınlık güvenlidir. Ancak duygusal olarak mesafeli, tutarsız ya da ulaşılması zor bir ortamda büyüyen bir çocuk için yakınlık, aynı zamanda bir risk alanıdır. O çocuk sevilmek ister... ama incinmekten daha çok korkar.

İşte kaçıngan bağlanma tam da bu çelişkinin içinden doğar. Yetişkinlikte bu bireyler, bilinçli olarak fark etmeseler bile, duygusal yakınlık arttıkça içsel bir tehdit algısı yaşamaya başlar. Yakınlık, onlar için huzurdan çok kontrol kaybı anlamına gelebilir. Bu nedenle çoğu zaman güçlü görünmek, duygularını belli etmemek ve ihtiyaçlarını geri planda tutmak bir tercih değil, öğrenilmiş bir hayatta kalma stratejisidir.

İLİŞKİNİN BAŞINDA NEDEN HER ŞEY MÜKEMMEL GİDER

Kaçıngan bağlanma stiline sahip bireylerin en kafa karıştırıcı taraflarından biri, ilişkinin başlangıcındaki tutumlarıdır. Bu bireylerde sıklıkla şu özellikler görülür. Çoğu zaman ilgilidirler, çekicidirler, dikkatlidirler, hatta “fazlasıyla iyi” görünürler. Çünkü henüz ortada gerçek bir yakınlık yoktur. Duygusal yatırım sınırlıdır ve kontrol hâlâ kendilerindedir. Ancak ilişki derinleşmeye başladığında, yani bağ gerçek bir anlam kazandığında, içsel bir alarm devreye girmeye başlar. Ve o noktadan sonra tablo değişir.

Bu değişim çoğu zaman keskin bir kopuş şeklinde değil, yavaş yavaş geri çekilme şeklinde ilerler. Bu da karşı tarafın durumu anlamasını daha........

© Gazete İpekyol