ABD ve lideri Donald Trump’ın Grönland’ı ele geçirmek için yaptığı hamleler, sarf ettiği sözler, Davos’ta yapılan Dünya Ekonomi Forumunda devam etti. Karşılıklı laf dalaşı transatlantik ilişkilerde bir yarılmanın olduğunun somut işaretleri sayılabilir. Üstelik yarılma sadece Avrupa ile de değil. Kanada ile de ilişkiler geriliyor.

Olup bitenleri satranç masasındaki karşılıklı hamlelere benzetirsek, her hamle yenisini gerektiriyor. Oyunun kuralı rakibin “mat”ı görmesidir. Bu “mat” bazen rakibin planının fark edilmemesine bağlı kısa sürede gerçekleşebilirken, bazen de can çekiştirecek şekilde uzar. Zira, üstünlüğü kaybeden taraf eğer iddialıysa sonuna kadar direnmeyi, bir fırsatını bulup hamle üstünlüğü sağlamayı umar ve bu sonunda oyunu kazanmasıyla da sonuçlanabilir... Stratejik düşünsel bir savaş oyunu olan satrançta, favori olan hep kazanacak diye bir kural yok.

ABD ile Avrupa arasındaki durum da biraz buna benziyor. Trump adeta favori oyuncu olarak, emperyalist paylaşımda kader ya da milat sayılabilecek “Grönland hamlesi” ne varmak için bazı ara hamleler yapmaya başladı. Avrupa da “büyük hamle” yi engellemek için karşı ara hamleler yapıyor.

Geçen hafta Grönland’a sembolik sayıda asker gönderen 8 ülkeye karşı ilan ettiği yüzde 10’luk ek gümrük vergileri, adeta karşı hamleyi zorunlu hale getirmişti. Avrupa, sert tepki gösterince Trump, Davos’ta 1 Şubat’ta uygulamaya koymayı planladığı bu vergilerden vazgeçti. Trump’a, aynı dilde ve yöntemle haddinin verilmesi gerektiği birkaç gündür sıkça yazılıp söyleniyor. Aynı dilden anlayacağı, daha önceki gümrük tarifeleri tartışmasında Çin’de görülmüştü.

Dün AB ülkeleri Grönland’ı ABD’ye kaptırmamak için olağanüstü bir şekilde Brüksel’de bir araya geldi. Atılacak adımlar, yapılacak hamleler beş senaryo halinde sıralanıyor.

Birincisi: Geçtiğimiz yaz AB ile ABD arasında imzalanan gümrük anlaşmasının onaylanmaması. Bu anlaşmayla, AB’den ihraç edilen ürünlere ABD yüzde 15 gümrük vergileri koyarken, AB buna karşılık ithal edeceği birçok ABD malını gümrük vergisinden muaf bırakmıştı. Avrupa Parlamentosu çarşamba günü bu anlaşmayı onaylamayarak ilk karşı........

© Evrensel