Ortadoğu’daki güç mücadelesi Afrika Boynuzu’na taşınırken Etiyopya, Sudan, Eritre ve Somali hattında çatışmalar ve gerilimler aynı jeopolitik denklemde buluşuyor. Nil’in suları, Kızıldeniz limanları, Bab-ül Mendep Boğazı ve deniz ticaret yolları üzerinden şekillenen rekabet, bölgeyi küresel güçlerin de dahil olduğu yeni bir hesaplaşma alanına dönüştürüyor.

         Küresel dünyanın güç savaşı Ortadoğu'dan Afrika'ya sıçradı. Kızıldeniz’in Afrika yakasında her yer yangın halinde; Etiyopya’da Tigray güçleriyle federal ordu çatışıyor, Sudan’daki iç savaş hız kesmeden devam ediyor, Somali ile Somaliland arasındaki gerilim derinleşiyor, ABD’nin sürpriz bir kararla yaptırımları kaldırdığı Eritre yeniden bölgesel denklemin merkezine yerleşiyor. Afrika Boynuzu'nun birden bire neden bu kadar karıştığını anlamak için haritaya bakmak yeterli; Bölge artık yalnızca Afrika ülkelerinin kendi aralarındaki sorunlarının yaşandığı bir alan olmaktan çıkıp, büyük güçlerin ve bölgesel aktörlerin çıkarlarının kesiştiği bir hesaplaşma alanına dönüşmüş durumda.

Bu “etki alanı çatışma" silsilesinde her şey var; Nil’in suları, Kızıldeniz limanları, Bab-ül Mendep Boğazı, deniz ticaret yolları ve enerji güvenliği aynı harita üzerinde birleşiyor.

Ve bu haritanın merkezinde Etiyopya var.

 Etiyopya’da yeniden alevlenen iç savaş

Etiyopya’nın kuzeyindeki Tigray bölgesinde çatışmaların yeniden başlaması, dört yıl önce sona eren iç savaşın yarattığı dengelerin aslında ne kadar kırılgan olduğunu gösterdi.

Tigray Halk Kurtuluş Cephesi’nin (TPLF) Mekelle, Aksum ve Shire’daki havalimanlarını ele geçirmesiyle başlayan çatışmalar Afar ve Amhara bölgelerine de yayıldı. TPLF, yedi silahlı grubun oluşturduğu ittifak içinde Başbakan Abiy Ahmed hükümetini devirmeyi ve geçiş yönetimi kurulmasını hedeflediğini açıkladı.

Federal hükümet ise karşı saldırıya geçti; Etiyopya Genelkurmay Başkanı Mareşal Birhanu Jula, TPLF ve diğer silahlı grupların Mısır, Sudan ve Eritre tarafından desteklendiğini öne sürdü.

 Nil Nehri’nin suyu savaşın başka cephesi

Etiyopya-Mısır geriliminin merkezinde Büyük Etiyopya Rönesans Barajı, yani GERD bulunuyor. Addis Ababa açısından baraj, elektrik üretimi ve ekonomik kalkınma projesi, Kahire açısından ise ulusal güvenlik meselesi.

Mısır’ın tatlı suyunun yüzde 90’dan fazlası Nil’den geliyor. Bu nedenle Kahire, Etiyopya’nın Mavi Nil üzerindeki barajının özellikle kuraklık dönemlerinde su akışını nasıl etkileyeceğine ilişkin bağlayıcı kurallar istiyor. Etiyopya ise bunun kendi egemenlik alanındaki bir kalkınma projesi olduğunu savunuyor.

GERD’nin 2025’te resmen açılmasıyla gerilim yeni bir aşamaya geçti. Şimdi Tigray’de savaşın yeniden başlaması, Kahire ile Addis Ababa arasındaki zaten kırılgan olan........

© Ekonomim