menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Yapay zekada ideal ile gerçek arasında: Acemoğlu'nun uyarıları neden yeterli değil?

15 0
30.06.2026

Bugün dünyanın en büyük yapay zekâ yatırımlarını yapan şirketlere baktığımızda ortak bir gerçek görüyoruz. Bu şirketlerin önemli bir bölümü, milyarlarca hatta yüz milyarlarca dolarlık yatırım yapmalarına rağmen hâlâ ciddi zararlar açıklıyor veya yatırım maliyetlerini uzun yıllara yayarak finanse ediyor.

    Nobel Ekonomi Ödüllü Daron Acemoğlu'nun Koç Üniversitesi mezuniyet töreninde yapay zekâ üzerine yaptığı değerlendirmeler, teknoloji tartışmalarına önemli bir perspektif kazandırıyor. Özellikle yapay zekânın ekonomik gücü, veriyi ve sermayeyi birkaç ülke ile birkaç teknoloji şirketinin elinde merkezileştirdiği yönündeki tespiti oldukça yerinde. Benzer şekilde, otomasyonun makroekonomik ölçekte bugüne kadar beklenen verimlilik artışını sağlayamadığını, buna karşın gelir dağılımını bozarak toplumsal eşitsizlikleri derinleştirdiğini vurgulaması da üzerinde düşünülmesi gereken önemli bir uyarı.

 Dönüşümü kim gerçekleştirecek?

Acemoğlu'nun önerisi ise oldukça net: Yapay zekâyı insanların yerine geçen bir otomasyon teknolojisi olarak değil, insanların yaratıcılığını artıran, yeni işler oluşturan ve çalışanların üretkenliğini yükselten bir yardımcı teknoloji olarak konumlandırmalıyız. Bunun gerçekleşebilmesi için de bilimin ve üniversitelerin özerk olduğu, demokratik kurumların güçlü çalıştığı bir ekosisteme ihtiyaç olduğunu savunuyor.

Teorik olarak bu yaklaşımın karşısında durmak güç. Ancak burada önemli bir soru ortaya çıkıyor: Bu dönüşümü kim gerçekleştirecek?

Bugün dünyanın en büyük yapay........

© Ekonomim