Gençler “iyi” ama umutları yok
Habitat Derneği’nin 2025 tarihli “Türkiye’de Gençlerin İyi Olma Hali” araştırması, gençlerin yaşam memnuniyetinde sınırlı bir toparlanmaya işaret ederken, asıl mesele, umut üretmenin giderek daha maliyetli hale gelmesi.
Türkiye’de genç olmak bugün iki ayrı duyguyu aynı anda taşımak anlamına geliyor: Bir yanda toparlanma hissi, diğer yanda dağılmayan bir belirsizlik. Habitat Derneği ile Infakto RW iş birliğinde hazırlanan “Gençlerin İyi Olma Hali Raporu 2025” tam da bu ikili ruh hâlini görünür kılıyor. Raporun sonuçlarını Habitat Derneği İcra Kurulu Başkanı Bora Caldu ve Infakto RW Ortağı Prof. Dr. Emre Erdoğan’dan dinledik.
Geleceğe umutla bakan gençlerin oranı yüzde 45
İlk bakışta, gençlerin yaşam memnuniyetinde bir iyileşme var. 2025 itibarıyla gençlerin yüzde 54’ü yaşamından memnun olduğunu söylüyor. Bu, son iki yıla göre daha iyi bir tablo. Ama uzun vadeli eğriye bakıldığında, bu artışın hâlâ eksik bir toparlanma olduğu görülüyor. Çünkü 2017’de aynı oran yüzde 71’di. Yani gençler biraz nefes alıyor olabilir, ama hâlâ eski güven duygusuna dönmüş değiller.
Daha da çarpıcısı, memnuniyet artarken umudun aynı ölçüde yükselmemesi. Geleceğe umutla baktığını söyleyen gençlerin oranı yüzde 45’te kalıyor. Bu oran, 2023’le benzer seviyede. Ama 2017’deki yüzde 67’lik tablo düşünüldüğünde, asıl kırılmanın gelecekle kurulan ilişkide yaşandığı anlaşılıyor. Gençler bugünü bir ölçüde yönetiyor; asıl sorun, yarına güven duyamamakta başlıyor.
“İyi olma” hâlini belirleyen unsur çalışma durumu
Türkiye’de gençlerin iyi olma hâlini en güçlü biçimde belirleyen unsur hâlâ çalışma durumu. Çalışan gençlerde yaşam memnuniyeti yüzde 58, öğrencilerde yüzde 55, iş arayan gençlerde ise bu oran yalnızca yüzde 27 seviyesinde. Geleceğe umutta da benzer bir fark var: Çalışanlarda yüzde 50, öğrencilerde yüzde 48, iş arayanlarda ise yalnızca yüzde 16. Rapora göre istihdam, gençler için yalnızca ekonomik bir alan değil, aynı zamanda psikolojik güvenlik zemini sunuyor.
Gençlerin yarısından fazlası çalışmıyor
Raporun en sarsıcı taraflarından biri de şu: Gençlerin yarısından fazlası çalışmıyor. Tam zamanlı çalışanların oranı yüzde 44, yarı zamanlı çalışanların oranı yüzde 4. Geriye kalan yüzde 52 ise çalışma........
